សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

អ្នកជំនាញ និងពលរដ្ឋបារម្ភពីសាច់បង្កកខុសច្បាប់ដែលអាចបណ្តាល​​ឱ្យប៉ះពាល់កាន់តែខ្លាំងដល់សុខភាព

សកម្មភាពមន្ត្រីនៃអគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វរកឃើញទីតាំងស្តុកថ្មីមួយកន្លែង នៅរាជធានីភ្នំពេញ។ រូបភាពនេះត្រូវបានថតចេញពីហ្វេសប៊ុកផេករបស់អគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វ នៅថ្ងៃទី៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣។
សកម្មភាពមន្ត្រីនៃអគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វរកឃើញទីតាំងស្តុកថ្មីមួយកន្លែង នៅរាជធានីភ្នំពេញ។ រូបភាពនេះត្រូវបានថតចេញពីហ្វេសប៊ុកផេករបស់អគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វ នៅថ្ងៃទី៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣។

អ្នកជំនាញគុណភាពសាច់ និងប្រជាពលរដ្ឋបារម្ភពីគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាព និង​អាយុជីវិត​អ្នកប្រើ​ប្រាស់ ដែលបណ្តាលពីសាច់បង្កក ខណៈសមត្ថកិច្ចរកឃើញទីតាំងស្តុកថ្មីមួយកន្លែងទៀតនៅ​រាជធានីភ្នំពេញ មានលាក់សាច់បង្កកខុសច្បាប់ជិត៤រយតោន។

ប្រធានសមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា លោក ស្រ៊ុន ពៅ ថ្លែងថា សាច់បង្កកបាននាំចូលច្រើន ស្តុក​ទុក​នៅក្នុងប្រទេស ហើយជនខិលខូចនៅតែបន្តនាំចូលថែមទៀត។

លោកស្រ៊ុន ពៅ៖«បាទ! ដោយសារសាច់បង្កកដែលចូលមកមិនមែនតិចទេ រាប់ពាន់តោន រាប់ម៉ឺន​តោន តាំងពី១ឆ្នាំមកហើយ យើងឃើញហើយថាសាច់បង្កកចូលមកប្រទេសកម្ពុជារាប់ម៉ឺនតោន។ អ៊ីចឹង! យើងអត់ដឹងដែរ។ ជាស្ថាប័នខាងសមាគមយើងក៏អត់ចាប់អារម្មណ៍​ដល់ក្រោយៗ​មកទៀត​មក​ស្រាវជ្រាវឃើញថាវាប៉ះពាល់ អាវិស័យចិញ្ចឹមសត្វទាំងអស់ប៉ះពាល់ដោយសាច់បង្កកនេះឯង។ អ៊ីចឹង! ទាំងអស់នេះ យើងមានបញ្ហាពិបាកនឹងដោះស្រាយដោយសារសាច់បង្កកវាចូល​ក្នុងឃ្លាំង​ហើយ»

លោកបន្តថា សាច់បង្កកខូចគុណភាពដែលនៅក្រៅប្រទេសគេយកទៅកប់ចោល ហើយបែរជាលួច យកមកលក់ឱ្យពលរដ្ឋបរិភោគ នេះជាមូលហេតុធ្វើឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរជាច្រើនមានជំងឺច្រើន។

លោកស្រ៊ុន ពៅ៖«គ្រាន់តែយើងដឹងថាមនុស្សឥឡូវ ប្រជាជនយើងឥឡូវនេះល្មមៗ គឺពេទ្យរក​កន្លែង​ដេកគ្មានទេ គ្រាន់តែពេទ្យសម្តេចទើបតែសម្ពោធហើយនៅកប់ស្រូវ ហើយដូចជាកាល់ម៉ែត ពេញអស់រកកន្លែងដេកគ្មានទេ។ អាយុទើបនឹងសែ ហាសិបឆ្នាំអីចឹងទៅ គឺចាប់ផ្តើមជំងឺ​ដែល​គ្រប់​ទាំងអស់។ អាហ្នឹងក៏វាប៉ះពាល់នឹងអាសាច់បង្កកក៏ដូចជាផលិតផលដែលនាំចូលខូចគុណភាព​ហ្នឹង​ដែរ»

សមាជិកព្រឹទ្ធសភា និងជាមហាសេដ្ឋីលើវិស័យកសិកម្មលោក ម៉ុង ឫទ្ធី ថ្លែងថា នៅឆ្នាំ២០២៣ ការនាំចូលសាច់បង្កកចូលកាន់តែច្រើនដែលប៉ះពាល់ខ្លាំងដល់សុខភាពមហាជន។ លោកបន្តថា នៅប្រទេសរីកចម្រើន សត្វងាប់ទាំងនោះគេយកទៅកប់ចោលដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។

លោក ម៉ុង ឫទ្ធី៖ «សត្វដែលឆ្លងរោគគេត្រូវឱ្យកប់ចោលមិនត្រូវឱ្យលក់ទេ បក់នោះកប់ជម្រៅឱ្យ បាន៤ម៉ែត្រទៅទៀត លប់ដីពីលើ។ តែអភព្វ គេមិនកប់ចោលគេកាប់ដាក់ក្នុងធុងបង្កកយកមក​លក់ឱ្យយើងគឺជាកំហុសឆ្គងមួយធ្ងន់ ព្រោះអីយើងមើលអត់ដឹង អ្នកហូបមើលអត់ដឹងថា អាណា​មានមេរោគអាណាអត់មេរោគ។ តែខ្ញុំនៅតែសន្និដ្ឋានថា បើសិនណាជាសាច់ហ្នឹងមិនត្រូវ សត្វហ្នឹង​មិនត្រូវរដ្ឋាភិបាលគេឱ្យកប់ចោលទេ គេមិនអាចយកមកលក់តម្លៃថោកអ៊ីចឹងបានទេ»

ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្រុងសំពៅពូន ខេត្តកណ្តាល អ្នកស្រី ជី ភី ថ្លែងថា ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់អ្នកស្រី នៅតែជ្រើសរើសទិញយកសាច់បង្កកទៅបរិភោគទោះដឹងថា ប៉ះពាល់ដល់សុខភាពក៏ដោយ ព្រោះ ពួកគេក្រគឺបរិភោគឱ្យតែរស់។ អ្នកស្រីអំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលមានវិធានការច្បាស់លាស់​ទប់ស្កាត់ការ​នាំចូល សាច់បង្កកខូចគុណភាពទាំងនេះឱ្យបានទាន់ពេល។

អ្នកស្រី ជី ភី ឱ្យដឹងថា៖«ចាស! បារម្ភណាស់។ ចង់សំណុំពរឱ្យរដ្ឋាភិបាលហ្នឹងគាត់ល្មម​បិទ​ហើយ​សាច់​បង្កកសាច់អីហ្នឹង កុំឱ្យចូលខូចសុខភាពប្រជាពលរដ្ឋអស់ហើយ។ ខ្មែរតែអត់លុយស្អីក៏ហូបដែរ តែបើយើងកុំយកចូលមក វាមិនប៉ះពាល់ទេ ប៉ុន្តែយើងនៅតែឱ្យចូលមកនៅតែប៉ះពាល់ហ្នឹង។ ចង់ថា​ឃាត់ម៉េចក៏នៅតែទិញដែរ អ្នកអត់លុយហូបសិនហើយ ឱ្យតែរស់មួយគ្រាៗសិន [បន្តែ]បើកុំយក​ចូល​មកម៉ងវាអត់អី ចេះតែទិញនេះបន្តិចបន្តួចហូបទៅ»

ចំណែកពលរដ្ឋម្នាក់ទៀតនៅរាជធានីភ្នំពេញ លោក លឹម ប៊ុងគា ថ្លែងថា លោកពិតជា មានការ​ព្រួយ​បារម្ភខ្លាំង ខ្លាចប៉ះពាល់សុខភាពខ្លួនឯង និងសមាជិកគ្រួសារ បណ្តាលពីបញ្ហាអាហារ មានសារធាតុ​គីមី ពិសេសសាច់បង្កកដែលកំពុងចែកចាយស្ទើរគ្រប់កន្លែងនេះ។  លោក លឹម ប៊ុងគា បន្តថា លោក​បាន​តាមដានវិធានការរបស់រដ្ឋាភិបាលដែលប្រកាសកន្លងទៅបន្តបន្ទាប់ តែការទប់ស្កាត់សាច់​បង្កក​ទាំងនេះមិនមានប្រសិទ្ធិភាពទេ។

លោក លឹម ប៊ុងគា៖«ខ្ញុំនិយាយទៅវាពាក់ព័ន្ធនឹងអាអំពើពុករលួយហ្នឹងម៉ង ដែលធ្វើឱ្យ​អាចំណាត់​ការ​​ទាំងឡាយដែលរដ្ឋាភិបាលដាក់ចេញ ឬក៏ក្រសួង ឬក៏មន្ទីរណាដាក់ចេញទៅហ្នឹងវាអត់មាន​ប្រសិទ្ធភាព គឺទាក់ទងនឹងរឿងហ្នឹងខ្លាំង។ អ៊ីចឹងបើខ្ញុំគិតថា យើងតែងតែហើយឱ្យគាត់​[រដ្ឋាភិបាល]​មានយន្តការឱ្យច្បាស់លាស់ ទៅលើសុខភាពប្រជាជន ហើយយើងចង់ឱ្យពួកគាត់គិតគូរ​ពីអនាគត​ប្រជាជនយើងទាំងអស់គ្នា»

សាច់បង្កកកំពុងចរាចរណ៍លក់ទូទាំងប្រទេស រួមទាំងផ្សារទំនើប និងតាមផ្សារ ប្រពៃណីរបស់អ្នក​ភូមិ។ អ្នកជំនាញសាច់ឱ្យដឹងថា ពលរដ្ឋមួយចំនួនមិនស្គាល់សាច់បង្កកទេ ខណៈមួយចំនួនទៀត​ស្គាល់​តែនៅតែទិញយកទៅបរិភោគព្រោះវាមានតម្លៃថោក។

អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និងបង្ក្រាបការក្លែងបន្លំ «ក.ប.ប.»នៃក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោក ផាន អូន ពន្យល់ថា សាច់បង្កកមិនមែនសុទ្ធតែប៉ះពាល់ដល់​សុខភាពទេ។ លោកបន្តថា សាច់បង្កកដែលដាក់ថ្នាំ និងរក្សាទុកត្រូវតាមបទដ្ឋានស្តង់ដារអាចទុក​បាន​ច្រើន ខែហើយមិនប៉ះពាល់ដល់សុខភាពទេ។

លោក ផាន អូន លើកឡើងថា៖«សាច់ស៊ីសងសីតុណ្ហភាពរបស់វា ជាទូទៅយ៉ាងតិចក៏បាន៦ខែដែរ សីតុណ្ហភាពវា រក្សាទុកបាន(Store)។ អាហ្នឹងទាល់តែខ្ញុំសួរជំនាញទៀត ពីព្រោះបើយើងរក្សាទុក​(Store)​ដោយត្រឹមត្រូវអាហ្នឹងបានយូរ បើយើង ការដឹកជញ្ជូនយើងប្រើឧបករណ៍ណាមួយ ឡានណា​មួយមិនប្រើសីតុណ្ហភាពគេអនុញ្ញាតអាហ្នឹងវាប្រែប្រួលវាឆាប់ខូច»

អ្នកធ្វើការលើការចិញ្ចឹមសត្វលើកឡើងការនាំចូលសាច់បង្កកចូលមិនស្របច្បាប់មានចំនួនច្រើនជាមូលហេតុធ្វើឱ្យពួកគេអាចលក់ថោកជាងសាច់កសិករចិញ្ចឹមនៅក្នុងស្រុក ដែលសាច់នាំចូលមួយ ចំនួនជាសាច់សត្វឈឺ និងសាច់ខូចគុណភាពដោយសារទុកដាក់មិនត្រឹមត្រូវ។

កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ សមត្ថកិច្ចបានចុះត្រួតពិនិត្យកន្លែងស្តុកសាច់បង្កកខុសច្បាប់មួយកន្លែងនៅក្នុង​រាជធានីភ្នំពេញ ដែលមានសាច់ជិត៤០ម៉ឺនគីឡូក្រាមស្មើនឹងជិត៤០០តោន (៣៧៧ ៨៧០គីឡូ​ក្រាម)។ សមត្ថកិច្ចជំនាញពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធកំពុងយកសាច់ទាំងនោះទៅពិនិត្យ។ នេះបើតាមអ្នក​នាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម កញ្ញា អ៊ឹម រចនា ប្រាប់កម្ពុជាថ្មីនៅថ្ងៃទី៦ខែធ្នូ។

របាយការណ៍អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានការពារអ្នកប្រើប្រាស់ កិច្ចការប្រកួតប្រជែង និង​បង្ក្រាប​ការ​ក្លែងបន្លំនៃក្រសួងពាណិជ្ជកម្មគឺរយៈពេល១១ខែ បានដកហូតសារធាតុគីមីម្សៅស Sodium Hydrosulfite ចំនួន៨៥គីឡូក្រាម និងសាជូរ ចំនួន២៨បាវ ស្មើនឹង៨៣០គីឡូក្រាម ដែលអាជីវករ​យក​ទៅប្រើប្រាស់លើបន្លែស្រស់។ ក្នុងរយៈពេលដដែលស្ថាប័ននេះក៏បានចុះពិនិត្យ តាមទីតាំងស្តុក ចែក​ចាយ និងដឹកជញ្ជូន ហើយរឹបអូសបានសាច់បង្កកចម្រុះដែលមានសារធាតុគីមី និងមេរោគ បានជាង ១៩តោន (១៩តោន និង៩៩៥គីឡូក្រាម)។​

អ្នកជំនាញចិញ្ចឹមសត្វ និងគុណភាពសាច់ទាំងនេះឱ្យដឹងទៀតថា សាច់បង្កកនាំចូល អាចមាន​ប្រើ​ប្រាស់សារធាតុគីមីផ្សេងៗរួមទាំងសារធាតុបូរ៉ាក់ (Borax) ដើម្បីរក្សាទុកបានយូរ។

តាម​គេហទំព័រ​ហេឡូគ្រូពេទ្យ សារធាតុបូរ៉ាក់គឺជា​សារ​ធាតុ​គីមីម្យ៉ាង ដែល​បង្កើត​ឡើង​ពី​សារធាតុ​រ៉ែ​ធម្មជាតិ​ឈ្មោះ ​សូដ្យូមបូរ៉ាត សម្រាប់ប្រើជាសារធាតុ​សម្អាត គ្រឿងសម្អាង និងថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត។ អ្នកជំនាញ​​មិន​ឱ្យ​ប្រើសារធាតុនេះ​លើ​ចំណី​អាហារ​ឡើយ ព្រោះ​ប៉ះពាល់​ដល់​សុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ។

ប្រធាន​នាយកដ្ឋាន​ដោះស្រាយ​វិវាទ ​និង​គោលនយោបាយ​ទូទៅនៃ​អគ្គនាយកដ្ឋាន​កាំកុងត្រូល​លោក ខួ​ន សាវុទ្ធ មានប្រសាសន៍ថា  មន្ត្រីបានត្រួតពិនិត្យ និងទប់ស្កាត់ជាប្រចាំរាល់ផលិតផល នៅលើទីផ្សារនានានៅទូទាំងប្រទេស  ជាពិសេសផលិតផលម្ហូបអាហារ ។ លោក ខួន សាវុទ្ធ បាន​បញ្ជាក់ថា សាច់ និងម្ហូបអាហារផ្សេងទៀតដែលរឹបអូសបាន គឺប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់សុខភាព។

លោក ខួន សាវុទ្ធ បន្ថែមថា៖ «ផលិតផលខាងលើ ជាផលិតផលដែលមានប្រភពនាំចូល​មកពី​បរទេស និង ផលិតផលមួយចំនួនត្រូវបានផលិត និងកែច្នៃនៅក្នុងស្រុក។ ផលិតផលទាំងអស់នេះ អាច​ប៉ះពាល់ ដល់សុខភាពរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ ដូចជាអាចបង្កជំងឺថ្លើម មហារីក ក្រពះ ឬជំងឺផ្សេង​ទៀត»

របាយការណ៍ក្រសួងកសិកម្មនៅចុងឆ្នាំ២០២២បង្ហាញថា កម្ពុជានាំចូលបន្លែជាង២ពាន់៥រយតោន​ក្នុង​ថ្ងៃស្នើនឹងប្រមាណ១លានតោនក្នុងឆ្នាំ ចំណែកសាច់នាំចូលប្រមាណ១ពាន់តោន​ក្នុង១ថ្ងៃស្មើ​នឹង​ជាង៣០ម៉ឺនតោនក្នុង១ឆ្នាំ។ បន្លែត្រីសាច់ទាំងនេះនាំចូលច្រើនជាងគេពីប្រទេសវៀតណាម ថៃ និង​ប្រទេសចិន។

ការនាំចូលបន្លែត្រីសាច់ច្រើនលើសលប់នេះ ក្រៅពីធ្វើឱ្យខាតបង់ចំណូលកសិករ និងចំណូល ជាតិនោះ វាក៏កំពុងធ្វើឱ្យមានការបារម្ភពីបញ្ហាគុណភាពដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ សុខភាពធ្ងន់ធ្ងរ ព្រោះការនាំចូលមួយចំនួនធ្វើឡើងដោយខុសច្បាប់មិនមានការត្រួតពិនិត្យត្រឹមត្រូវទេ។

សមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា រកឃើញថា កសិករចិញ្ចឹមជ្រូកប្រមាណ៨០ទៅ៩០ភាគរយ បាន​បោះបង់ការចិញ្ចឹម ចំណែកកសិករចិញ្ចឹមគោ មាន់ និងទា បោះបង់ការចិញ្ចឹមស្ទើរទាំងស្រុង។

អ្នកឯកទេសចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា លោក រស់ ឆាំងគី មានប្រសាសន៍ថា តម្លៃជ្រូករបស់កសិករលក់​ចេញ​នៅពេលនេះ កន្លែងខ្លះបាន៧ពាន់រៀលក្នុង១គីឡូ កន្លែងខ្លះទៀតទាបជាង តម្លៃនេះ ធ្វើ​ឱ្យ​កសិករ ក៏ដូចជាក្រុមហ៊ុនចិញ្ចឹមជ្រូកខាតបង់ធ្ងន់ធ្ងរ។

លោក រស់ ឆាំងគី«ជាមធ្យមគឺ៧០[៧ពាន់រៀល] ប៉ុន្តែអាចមាននៅក្រោមចិតសិប ហុកប្រាំពីរ ហុកប្រាំបី អីក៏មានដែរ។ មិនចាំបាច់ដល់តម្លៃចិតសិបទេ តែតម្លៃប៉ែតហ្នឹងក៏ចង់យ៉ាប់ផង។ បើបាន​តម្លៃកៅសិប ទៅកៅប្រាំ[៩ពាន់រៀល ទៅ៩ពាន់ប្រាំរយរៀល] អាហ្នឹងវារាងគ្រាន់ តែវាមិនមាន​ចំណេញ​អីច្រើនចឹងហាណា៎ ព្រោះតម្លៃដែលអាចចំណេញបានគឺ កៅប្រាំទៅ១ម៉ឺន អាហ្នឹងល្អ»។

មាត្រា១១២ នៃច្បាប់ស្តីពីសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វ ចែងថា ត្រូវរងពិន័យអន្តរការណ៍ ជា​ប្រាក់​​៧លានរៀល ចំពោះបុគ្គលណាដែលធ្វើពាណិជ្ជកម្ម និងអាជីវកម្មសត្វ ប្រព្រឹត្តអំពើ បោះបង់​ចោល លែងចោល ពិឃាតយកសាច់ធ្វើជាអាហារ ដើម្បីយកផលិតផលធ្វើជាអាហារ លក់ដូរ កែច្នៃ ឬចែកចាយដល់សាធារណជន ឬធ្វើចរាចរណ៍សត្វ ឬផលិតផលសត្វដែលមានជំងឺ ឬសង្ស័យថា ឆ្លង​​ជំងឺវិញ្ញត្តិ និងរងពិន័យអន្តរការណ៍ដូចគ្នាដែរ ចំពោះការលក់ដុំ ឬលក់រាយនូវសាច់សត្វ ឬ​ផលិតផល​​សត្វដែលផ្ទុកសំណល់សារធាតុគីមីលើសកម្រិតបមាណីយ។ 

មាត្រា១១៥ នៃច្បាប់ដដែលនេះក៏បានចែងផងដែរថា ត្រូវផ្តន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារ ពី២ឆ្នាំទៅ៥ឆ្នាំ និងត្រូវពិន័យជាប្រាប់ចំនួន​១០លាន​រៀលទៅ៥០លានរៀល ចំពោះបុគ្គលណាដែលប្រព្រឹត្តអំពើ នាំចូលដោយចេតនានូវសត្វ ឬផលិតផលសត្វ ដែលដែលមានជំងឺឆ្លង ឬផ្ទុកមេរោគបង្កជំងឺ ខូច​គុណភាព ឬបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាព មនុស្ស សត្វ មកក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។

អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វនៃក្រសួងកសិកម្ម លោក តាន់ ផាន់ណារ៉ា មិនបកស្រាយជុំវិញបញ្ហាគុណភាពសាច់ និងការលួចនាំចូល សាច់ខុសច្បាប់ទេ ដោយលោកឱ្យសួរទៅអ្នកនាំពាក្យ។

អ្នកព័ត៌មានខេមបូចា ព្យាយាមទាក់ទងអ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម ទទួលបន្ទុកផ្នែកជលផល និងផលិតកម្មសត្វ កញ្ញា អ៊ឹម រចនា នៅថ្ងៃទី៦ និងថ្ងៃទី៧ ខែធ្នូ ប៉ុន្តែមិនមានការឆ្លើយតប។

នៅក្នុងកម្មវិធីនយោបាយអាទិភាពទាំង៦នៃយុទ្ធសាស្ត្របញ្ចកោណរបស់រដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៧​ដែលត្រូវអនុវត្តចាប់ពីឆ្នាំ២០២៣ ក៏បានចែងពីការយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយបញ្ហា ទាំងនេះដែរ គឺកម្មវិធីទី១និយាយពីការថែទាំសុខភាពពលរដ្ឋ ចំណែកកម្មវិធីទី៥ និង​ទី៦ និយាយអំពី ការពង្រឹង​គុណភាពកសិកម្មនៅក្នុងប្រទេសដើម្បីលើកស្ទួយជីវភាពកសិករ។

ប្រធានសមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា លោក ស្រ៊ុន ពៅ ឱ្យដឹងថា សមាគមលោកក៏បាន ដាក់​សំណើ​ទៅនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត ឱ្យកែប្រែច្បាប់ និងគោលការណ៍ មួយចំនួន ពង្រឹងការនាំចូល​សាច់​​ខុសច្បាប់ និងបិទមិនឱ្យនាំចូលផលិតកសិកម្មដែលកសិករខ្មែរអាចផលិតបានដើម្បីពង្រឹង​សុខភាព និងជីវភាពកសិករ៕

200 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម