សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី៖ មិនចាំបាច់មានច្បាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍ភេទដូចគ្នាទេ ខណៈសហគមន៍អ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នាយល់ថាមិនដូច្នេះទេ

ការប្រណាំងរ៉ឺម៉កប្រ៉ាយ អំឡុងពេលប្រារព្ធពិធីបុណ្យប្រ៉ាយកាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ ដែលមានបំណងលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងលើកកម្ពស់ការទទួលស្គាល់ខ្លួនឯង និងសមភាព។ (CCHR)
ការប្រណាំងរ៉ឺម៉កប្រ៉ាយ អំឡុងពេលប្រារព្ធពិធីបុណ្យប្រ៉ាយកាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៣ ដែលមានបំណងលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងលើកកម្ពស់ការទទួលស្គាល់ខ្លួនឯង និងសមភាព។ (CCHR)

កាល​ពី​ខែ​មុន ដោយ​បារម្ភ​ជុំវិញ​សេចក្តី​រាយការណ៍​អំពី​​​ការ​កើន​ឡើង​នៃ​ករណី​ឆ្លង​​មេរោគ​អេដស៍ លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​មាន​ប្រសាសន៍​​ថា គ្មាន​ការ​​រើសអើង​ចំពោះ​សហគមន៍អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជាទេ ខណៈ​លោក​បញ្ជាក់​ជា​ថ្មី​ថា ​នឹង​មិន​មាន​ច្បាប់​​អាពាហ៍ពិពាហ៍សម្រាប់​អ្នក​ស្រ​ឡាញ់​​ភេទ​ដូចគ្នា​ផងដែរ​។

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានមាន​ប្រសាសន៍​កាលពីថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា ក្នុងឱកាសជួប​សំណេះ សំណាលជាមួយកម្មករជិត២ម៉ឺននាក់នៅខេត្តកំពង់ស្ពឺថា មានករណីឆ្លងមេរោគអេដស៍ថ្មី​ចំនួន​ ១ ៤០០ករណីក្នុងឆ្នាំ២០២២ ដែលកើនឡើង៣០០ករណី​ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២១។ ករណីភាគ​ច្រើន​ដែលត្រូវបានរាយការណ៍គឺ​ពាក់ព័ន្ធនឹងបុរសស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា។

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថា៖ «មាន​រឿង​មួយដែល​វាធ្ងន់​ជាង​​កូវីដនោះ គឺជំងឺអេដស៍​។ ខ្ញុំចេះ​តែឆ្ងល់ គេ (បុរសស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា) យក​គ្នារបៀបម៉េចទៅ​​»

លោកបានមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា៖ «យើងក៏អត់​មានរើសអើងទេ​ការ​យក​ភេទ​ដូចគ្នា​ ស្រី​យក​ស្រី ប្រុសយក​ប្រុសនោះ​ ប៉ុន្តែអ្វីដែលជា​កង្វល់​ គឺការឆ្លង​មេរោគ​ថ្មីៗ​ ជំងឺអេដស៍ដែល​កើត​ច្រើន​ជាមួយ​នឹងអ្នក​យក​ភេទ​ដូចគ្នា​»

លោក ហ៊ុន សែន បានជួបជាមួយកម្មករនៅរាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្តកណ្តាលកាល​ពី​ថ្ងៃទី២៤ ខែមិថុនា ហើយបានបញ្ជាក់​ឡើងវិញថា កម្ពុជាមិនអនុញ្ញាតឱ្យមាន​សមភាពអាពាហ៍ពិពាហ៍​សម្រាប់​អ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នាទេ ប៉ុន្តែបាននិយាយថា ពួកគេនៅតែអាចស្រឡាញ់​គ្នា​ និង​រស់​​នៅជាមួយគ្នាដោយគ្មានទោស​ទណ្ឌ​។ តែយ៉ាងណាមិញ លោក​បាន​ព្រមាន​ថា ពួកគេ​គួរតែ​​​ការពារ​ខ្លួន​ពី​ជំងឺឆ្លង។

លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រទេសរបស់យើងឲ្យ​សិទ្ធិស្របច្បាប់ [សម្រាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍]​​ក៏មិន​ឲ្យ ហើយរារាំងឲ្យ​មាន​ទោស​​ ក៏មិន​ឲ្យមាន​ដែរ។ យើង​គោរព​សិទ្ធិ​របស់​គេ តែ​​យើង​មិន​ចេញ​ច្បាប់ [ដើម្បី​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ពួក​គេ​មាន​សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​រៀបការ]ទេ»

សមាជិកនៃសហគមន៍អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នា​មើលឃើញស្ថានភាព​ខុសពីនេះ​។

ស៊ុន រស្មី អាយុ២៥ឆ្នាំ ដែលបញ្ជាក់​ថា ខ្លួន​គឺជា​អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​បាននិយាយ​​ថា បញ្ហា​ប្រឈមធំបំផុតសម្រាប់សហគមន៍របស់នាង គឺការរើសអើងពីក្រុមគ្រួសារ មិត្តភក្តិ និងសង្គម ជាពិសេសនៅពេលដែលមិនមានច្បាប់ស្តីពី​ការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​។ រស្មី បានបន្តទៀតថា ការរៀបការភេទផ្ទុយគ្នាត្រូវបានទទួលស្គាល់ ប៉ុន្តែអាពាហ៍ពិពាហ៍អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នា មិនត្រូវបានពិចារណា ឬឱ្យតម្លៃនោះទេ ដែលការ​នេះបង្ហាញពីគម្លាត​នៃសិទ្ធិមនុស្ស។

រស្មី បាននិយាយថា៖ «អាពាហ៍ពិពាហ៍សម្រាប់អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​គួរតែមាន​។ វាល្អ​សម្រាប់​ពួកយើងដែលជាមនុស្សស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​។ វាមានន័យថាអាពាហ៍ពិពាហ៍​របស់​យើង​ត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយច្បាប់។ វាដូចជាការ​ផ្តល់តម្លៃឱ្យយើង។ យើងជា​ក្រុមអ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​ ហើយក៏ជាផ្នែកមួយនៃសង្គមផងដែរ។ ខ្ញុំ​ក៏​ត្រូវ​ការ​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ដូចគ្នា»

នាងបាននិយាយថា ក្រៅ​ពីការប្រឈមនឹងសម្ពាធពីសង្គម និងគ្រួសារបន្ទាប់ពីបង្ហាញមុខ​ក្នុង​នាម​ជាសមាជិកនៃសហគមន៍អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នា​ក៏ជួប​ប្រទះ​ការ​រើសអើងផងដែរ ប្រសិនបើពួកគេមានជំងឺ រួមទាំងជំងឺអេដស៍។

នាងបាននិយាយថា៖ «មិនត្រឹមតែចំពោះ​អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែចំពោះ​អ្នក​ដែល​មាន​ដៃ​គូភេទផ្ទុយគ្នាផងដែរ។ ប្រសិនបើពួកគេមានដៃគូច្រើន ហើយមិនការពារខ្លួន ឬ​មិនបានសិក្សាពីបញ្ហាសុខភាពផ្លូវភេទទេ នោះនឹងមានជម្ងឺ។ ដូច្នេះ​វា​មាន​ន័យ​ថា ​នេះ​គឺ​ជា​រឿងមួយ​ដែល​គ្រប់​​គ្នាត្រូវតែចេះការពារ ​មិន​មែន​ត្រឹម​សំដៅតែក្រុមណាមួយទេ ត្រូវ​ដឹង​ពី​របៀប​ការពារ​និង​ប្រយ័ត្ន​ប្រយែង»

សេចក្តីថ្លែងការណ៍បញ្ចប់បេសកកម្មដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ជំនាញការឯករាជ្យផ្នែកនិន្នាការភេទ និងអត្តសញ្ញាណយេនឌ័រ (IE SOGI) ​នៅ​ប្រទេសកម្ពុជាបន្ទាប់ពីដំណើរទស្សនកិច្ច​ចាប់​ពីថ្ងៃទី១០ ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែមករា អត្រារាលដាល​នៃមេរោគអេដស៍មានកម្រិត​ខ្ពស់ក្នុង​ចំណោម​ស្ត្រីកែភេទ​ (៩,៦%) និងបុរសរួមភេទជាមួយបុរស (៤%) បើប្រៀបធៀបនិងប្រជាជន​ទូទៅ (០.៦%) ។

អ៊ុក ពុទ្ធបញ្ញា ជាសមាជិកនៃសហគមន៍អ្នកស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​បាននិយាយថា ការរើសអើង​សង្គមលើ​អ្នកស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នានៅតែមាន ហើយលោក​មានការព្រួយបារម្ភ​ជាពិសេស​នៅ​ពេលដែលរបាយការណ៍បង្ហាញថា ជំងឺអេដស៍កំពុងកើន​ឡើងក្នុងចំណោមអ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា។

លោក​បាន​បន្ថែមថា៖ «ជំងឺអេដស៍ មិនមែន​កើតឡើងចំពោះតែ​មនុស្ស ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​ប៉ុណ្ណោះទេ។ វាអាចកើតឡើងចំពោះមនុស្សគ្រប់គ្នា។ ចឹងពលរដ្ឋ​ដែល​មិន​ដឹងច្បាស់​ ពួកគាត់​កាន់តែ​មាន​ការ​រើសអើង ​[យើង] នៅ​ពេល​គេ​ឮ​ព័ត៌មាន​នេះ»

លោក​ចង់ឃើញច្បាប់សមភាពអាពាហ៍ពិពាហ៍សម្រាប់អ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​ ដើម្បីធ្វើ​ឱ្យ​ប្រាកដ​ថា អ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នាអាចអនុវត្តសិទ្ធិរបស់ពួកគេបានពេញលេញ និង​អាច​បង្ហាញ​ថា ពួកគេជាដៃគូស្របច្បាប់។

ទោះជាយ៉ាងណា​ លោក កត្តា អ៊ន អ្នកនាំពាក្យគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជាបានប្រាប់ ខេមបូចា ថា កង្វះច្បាប់ស្តីពីអាពាហ៍ពិពាហ៍ភេទដូចគ្នាសម្រាប់អ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា គឺ​អាស្រ័យលើបរិបទសង្គមក្នុងប្រទេសកម្ពុជាសព្វថ្ងៃ ដោយច្បាប់នីមួយៗស្របតាមផល​ប្រយោជន៍​ជាតិ ផលប្រយោជន៍សង្គម ប្រពៃណី វប្បធម៌ និងសាសនា។ 

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងគោរពសិទ្ធិរបស់ពួកគេ ហើយយើងចង់ការ​ពារ​សិទ្ធិ និង​សេរីភាពរបស់ពួកគេ ប៉ុន្តែយើងក៏ត្រូវគិតពីសង្គម និងថា តើវាទទួលយកបានកម្រិតណា។ ការ​ធ្វើច្បាប់ដែលប៉ះពាល់ដល់សង្គមគឺខុស។ ច្បាប់របស់យើងផ្តល់​ផលប្រយោជន៍ដល់​សង្គម​។ យើង​ត្រូវ​ការ​ពេល​វេលា​ ដើម្បី​អប់រំ និង​យល់​ពី​ផ្នត់​គំនិត​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​។ យើង​កំពុង​ស្ថិត​​ក្នុង​ដំណើរ​ការ​ពិចារណា»

លោកមានប្រសាសន៍ថា សិទ្ធិរបស់អ្នក​ស្រឡាញ់ភេទ​ដូចគ្នា​ ឥឡូវនេះត្រូវបាន​គោរព​យ៉ាង​ទូលំទូលាយនៅក្នុងសហគមន៍ និងសង្គមកម្ពុជា ដែលមានន័យថា អ្នកស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​មានសេរីភាពក្នុងការរស់នៅជាមួយគ្នាដូចមនុស្សមាន​​ភេទផ្ទុយគ្នា​ ហើយអាចមានលទ្ធភាព​យក​កូនពីសាច់ញាតិមក​ចិញ្ចឹម​ផងដែរ​។​​

ទាក់​ទិននឹងបញ្ហាផ្លូវភេទ លោកបានបន្ថែមថា ក្រសួងសុខាភិបាល ក៏ដូចជាអង្គការសហគមន៍​បានខិតខំប្រឹងប្រែងអប់រំប្រជាពលរដ្ឋ អំពីរបៀបរស់នៅជាមួយគ្នាជាដៃគូភេទដូចគ្នា និងបង្ការ​ជំងឺកាមរោគ។

លោក​បន្ត​ថា៖​ «ការ​អប់រំ​នេះ​នៅ​តែ​បន្ត​ ព្រោះ​យើង​ត្រូវ​គិត​ពី​សុខភាព​ជាធំ។ អ្វី​ដែល​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​មានប្រសាសន៍ គឺ​ជា​អ្វី​ដែល​លោក​​គិត​អំពី​សុខភាព​របស់​ពលរដ្ឋ ហើយ​អ្នក​ស្រឡាញ់ភេទ​ដូចគ្នា​ក៏​ជា​ពលរដ្ឋ​ដែរ»

លោក អ៊ុក វិជ្ជា នាយករងមជ្ឈមណ្ឌលជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ បានប្រាប់ខេមបូចាថា បើ ប្រៀបធៀប​ការ​ឆ្លងមេរោគអេដស៍រវាងបុរស និងស្ត្រីពីឆ្នាំ២០១០ ដល់ឆ្នាំ២០២១ អត្រាឆ្លងថ្មី ក្នុងចំណោមស្ត្រីបានថយចុះ៧២% ខណៈដែលអត្រាឆ្លងក្នុងចំណោមបុរសកើនឡើង៣៥% ។ ក្នុង​ចំណោម​តួលេខ​កើន​ឡើងនេះ ​គឺមាន​​យុវជន​អាយុ​ពី១៥ ដល់​២៤ឆ្នាំ។

នៅក្នុងចំណោម​អ្នក​ឆ្លងថ្មី ១៤ ០០០ករណី មាន​៨៣% ស្ថិតនៅក្នុងក្រុមដែលមានហានិភ័យ ដែលរួមមានបុរសស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មនុស្សកែភេទ និងបុគ្គលិកផ្នែក​សេវាកម្សាន្ត។

លោក​បាន​បន្ថែម​ថា៖​ «យើង​មិន​បាន​បន្ទោស​ពួកគេ​ទេ ប៉ុន្តែ​យើង​បាន​លើក​ទឹកចិត្ត​ពួកគេ​ឲ្យ​ទទួល​សេវា (​ធ្វើ​តេស្ត​រក​មេរោគ​អេដស៍​)​»

លោក លឹម បូរិន អ្នកសម្របសម្រួលគម្រោង SOGIESC នៃមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា មាន​ប្រសាសន៍ថា ខណៈ​ប្រទេសកម្ពុជាមិនមានច្បាប់ហាមឃាត់ ឬដាក់ទណ្ឌកម្មអ្នក​ស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នាក៏ដោយ ក៏នៅខ្វះច្បាប់ជាក់លាក់ ដើម្បីការពារពួកគាត់​ផងដែរ។

លោកបានបន្ថែមថា អ្នកស្រឡាញ់​ភេទដូចគ្នាអាចរស់នៅជាមួយគ្នា ឬរៀបការតាមបែប​ប្រពៃណី ប៉ុន្តែពួកគេមិនអាចទទួលបានការអនុញ្ញាតស្របច្បាប់ ដើម្បីធ្វើដូច្នេះបានទេ។ អាស្រ័យហេតុនេះ សិទ្ធិគ្រួសាររបស់ពួកគេ រួមទាំងការស្មុំកូនចិញ្ចឹម​ មិនអាចបំពេញ​បាន​ពេញលេញនោះទេ។

លោកបានបន្ថែមថា៖ «សមភាពក្នុងច្បាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍សម្រាប់គូស្នេហ៍ភេទដូចគ្នា គឺ​មាន​សារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់សម្រាប់អ្នកស្រឡាញ់​ភេទ​ដូចគ្នា​។ ពួកគេភាគ​ច្រើនជឿថា ច្បាប់​អាពាហ៍ពិពាហ៍​សម្រាប់អ្នកស្រឡាញ់ភេទ​ដូចគ្នាអាចរួមចំណែកលុបបំបាត់ ឬកាត់បន្ថយ​ការ​រើសអើងចំពោះ​ពួកគេ ក៏ដូចជាការអនុវត្តសិទ្ធិបង្កើត​គ្រួសារពេញលេញ ដែលត្រូវបាន​ការពារ​ដោយច្បាប់»

ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទអង់គ្លេស៖ PM Says No Need for Legalized Same Sex Marriage, But LGBTQ+ Community Says Otherwise

805 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម