ការចាក់ដីលុបទន្លេមេគង្គទ្រង់ទ្រាយធំនាំឲ្យមានកង្វល់អំពីបញ្ហាប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីនិងផ្លូវទឹក

សកម្មភាពចាក់ដីលុបទន្លេនៅកោះនរាហ៍ទល់មុខកោះពេជ្រដែលកំពុងត្រូវបានពង្រីកទៅជាទីក្រុងរណបដ៏ធំមួយ។ បញ្ញា ឆព័ណ្ណ
សកម្មភាពចាក់ដីលុបទន្លេនៅកោះនរាហ៍ទល់មុខកោះពេជ្រដែលកំពុងត្រូវបានពង្រីកទៅជាទីក្រុងរណបដ៏ធំមួយ។ បញ្ញា ឆព័ណ្ណ

ស្ទើររៀងរាល់ថ្ងៃរយៈ​ពេលមួយឆ្នាំកន្លងមកនេះ សាឡង់ជាច្រើនគ្រឿង  ដែល​ផ្ទុក​ខ្សាច់​រាប់ពាន់ម៉ែត្រគូប បានចាក់ខ្សាច់ចូលក្នុងទន្លេមេគង្គ​នៅកោះនរាហ៍ ដែលជាកោះតូចមួយ ទីដែលទឹកទន្លេមេគង្គហូរចូលទន្លេបាសាក់។

យោងតាមកម្មករនៅការដ្ឋានបូមខ្សាច់​បានឲ្យដឹងថា ខ្សាច់នេះត្រូវបានដឹកមកពីទន្លេមេគង្គផ្នែក​ខាង​លើ ដែលជាកន្លែង​បូម​យក​ខ្សាច់ដ៏ធំ ដើម្បី​យកមកចាក់បំពេញ​សម្រាប់គម្រោង​អភិវឌ្ឍន៍ខ្នាត​ធំថ្មី​បំផុត​របស់​ប្រទេសកម្ពុជា គឺទីក្រុងរណបដ៏ធំមួយស្ថិតនៅភាគអាគ្នេយ៍នៃរាជធានីភ្នំពេញ លើ​ទំហំ​សរុប​១២៥​ហិកតា។

នៅពេលគម្រោង ដែលអភិវឌ្ឍដោយក្រុមហ៊ុន​វិនិយោគ​ទុនអាណិក​ជន​កម្ពុជា​បញ្ចប់ ​វានឹងលាត​សន្ធឹង​ចម្ងាយ ៤០០ម៉ែត្រចូលទៅក្នុងទន្លេមេគង្គ នេះបើតាមការអះ​អាង​របស់​កម្មករនៅការដ្ឋាន។

អ្នកជំនាញ បានលើឡើងថា ការចាក់​ដី​លុបនៅ​ត្រង់ចំណុច ដែលទន្លេមានទទឹងប្រហែល ១ ៦០០ ម៉ែត្រ គឺប្រាកដ​ជាមានផលប៉ះពាល់ដល់ទន្លេ ប៉ះពាល់ដល់អ្វីៗទាំងអស់ ចាប់ពីលំហូរ​ទឹកដល់​​កម្រិតទឹក និង​ប្រព័ន្ធ​អេកូឡូស៊ីទន្លេ ដែល​ងាយរងគ្រោះ។ ប៉ុន្តែក្រោយពីគម្រោងចាប់ផ្តើមមួយឆ្នាំនេះ ទាំងរដ្ឋាភិបាល​និងក្រុម​ហ៊ុន​អភិវឌ្ឍមិន​ទាន់​បាន​ចេញ​របាយការណ៍វាយតម្លៃពីផលប៉ះពាល់បរិស្ថាន (EIA) នៅឡើយទេ។

បញ្ហានេះគឺជារឿងសំខាន់ ពីព្រោះកោះនរាហ៍​​ជាគម្រោងមួយ ដែលកំពុងធ្វើឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ទន្លេមេគង្គ។ កោះនរាហ៍ អាចនឹងភ្ជាប់ទៅតំបន់អរិយក្សត្រ ដែលជាគម្រោងទីក្រុងរណបមួយ​ផ្សេង​ទៀត​ដែល​នឹង​អភិវឌ្ឍលើ​​ផ្ទៃ​ដីទំហំ ៧០ហិកតា ជាដី​ដែល​លុប​ចូល​ទន្លេ។​

គម្រោងនេះ អភិវឌ្ឍន៍ដោយក្រុមហ៊ុន ឃុន សៀ អ៊ីមផត អិចផត ដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់លោកឧកញ៉ា ឃុន សៀ ជាសេដ្ឋីអចលនទ្រព្យដែលមានខ្នងក្រាស។ បច្ចុប្បន្នទីតាំង​ទីក្រុងរណបនេះ​កំពុងត្រូវ​បាន​អភិវឌ្ឍ​តាមរយៈ​ដំណើរការចាក់ដីលុបដែលធ្វើឲ្យផ្ទៃទន្លេមេគង្គកាន់តែរួមតូច។

គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ទ្រង់ទ្រាយធំដូចជាកោះនរាហ៍នេះគឺតម្រូវឱ្យមានការវាយតម្លៃផលប៉ះពាល់បរិស្ថាន (EIA) នឹងស៊ើបអង្កេតផលប៉ះពាល់លើបរិស្ថានក៏ដូចជាសហគមន៍ជុំវិញនោះ។

ការពិគ្រោះយោបល់ជាមួយពលរដ្ឋនិងអង្គការសង្គមស៊ីវិល គឺចាំបាច់ហើយវាគួរតែផ្តល់ឱកាសឲ្យសាធារណៈជនចូលរួម។ ប៉ុន្តែទោះបីជាតម្រូវឱ្យមានការប្រកាសជាសាធារណៈក៏ដោយ ក៏ជារឿយៗ របាយការណ៍ EIA នៅតែត្រូវបានរក្សាជាលក្ខណៈឯកជនដដែល។

លោក ហែម ឧត្តម ជាអ្នកប្រឹក្សាយោបល់ឯករាជ្យសម្រាប់អភិបាលកិច្ចធនធានធម្មជាតិនៃ​ទនន្លេមេគង្គ​បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចាំបាច់ត្រូវមានការពិភាក្សាជាមួយអ្នកជំនាញ សាធារណៈជននិងប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋាន។ ជាទូទៅ យើងមិនដែលទទួលបានរបាយការណ៍ EIA  របស់រដ្ឋាភិបាលទេហើយនេះ គឺជាក្តីបារម្ភ ហើយយើងសង្ឃឹមថា ក្រសួងពាក់ព័ន្ធមានឆន្ទៈក្នុងការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើង»។

បើតាមលោក ឧត្តម ការបង្រួមផ្លូវ​ទឹក​ទន្លេមេគង្គក្នុងកម្រិតបែបនេះ នឹងមានផលប៉ះ​ពាល់​ដ៏អាក្រក់។ EIA គួរតែបញ្ជាក់ពីបញ្ហាប្រឈមទាំងនេះ ហើយកំណត់ថា តើត្រូវកាត់បន្ថយអ្វីខ្លះ។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហានិភ័យនៃការជន់លិចក៏នឹងកើនឡើងផងដែរនៅទន្លេមេគង្គក្រោម ដោយសារតែលំហូរទឹកមានសម្ពាធខ្ពស់។ វាក៏អាចប៉ះពាល់ដល់ការផ្គត់ផ្គង់ទឹកក្នុងបរិបទ ដែលពិភពលោកកំពុងប្រឈម​នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុផងដែរ»។

លោក ឱម សាវ៉ាត ​នាយក​ប្រតិបត្តិ​សម្ព័ន្ធភាព​ដើម្បី​អភិរក្ស​​ធនធាន​ជលផល​ (Fact) បានឱ្យដឹងថា ការចាក់ដីលុបបែបនេះក៏នឹងបង្កផលប៉ះពាល់ដល់ការផ្លាស់ទីរបស់ត្រីផងដែរ។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងឃើញហើយថា កម្រិត​ទឹកបានធ្លាក់ចុះរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ហើយទឹកទន្លេមេគង្គបានប្រែ​ប្រួល​មិនទៀងទាត់ ដែលជាក្តីបារម្ភយ៉ាងខ្លាំង ខណៈពេលមានការចាក់ដីលុបទន្លេនៅ​ពេលនេះ​»

ក្នុងខែនេះ គណៈកម្មការទន្លេមេគង្គបានប្រកាសអាសន្នអំពីការថយចុះកម្រិតទឹកទន្លេដែលបង្កផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានដល់ការដឹកជញ្ជូនតាមទន្លេ ការផ្លាស់ទីរបស់ត្រី ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រកសិកម្ម និងការប្រមូលផលរុក្ខជាតិតាមដងទន្លេ។

ដងទន្លេមេគង្គ ដែលនៅជិតរាជធានីភ្នំពេញមានសារៈសំខាន់ណាស់សម្រាប់ត្រីធ្វើការផ្លាស់ទី អំឡុងរដូវបន្តពូជពីទន្លេមេគង្គក្រោមរហូតដល់បឹងទន្លេសាប។ ត្រីទាំងនេះជា​អាហារ​ដ៏មានសារៈសំខាន់សម្រាប់មនុស្សរាប់លាននាក់ ប៉ុន្តែភាពប្រែប្រួលក្នុងទន្លេធ្វើឱ្យរាំងស្ទះដល់​ការផ្លាស់​ទីរបស់ពួកវា។

លោក សាវ៉ាត បានបន្ថែថា៖ «ការបាក់ដីច្រាំងទន្លេជាការ​ប្រែប្រួល​តាមធម្មជាតិ ប៉ុន្តែនៅពេលដែលទន្លេត្រូវបានចាក់បំពេញដោយមនុស្ស វាធ្វើឱ្យខូចខាតដល់ធនធានទន្លេ ខណៈដែលធ្វើឱ្យកម្រិតទឹកធ្លាក់ចុះ»។

អភិវឌ្ឍន៍ដោយក្រុមហ៊ុន OCIC របស់ឧកញ៉ា ពុង ខៀវសែ ដែលមានខ្នងក្រាស ទីក្រុងរណបតម្លៃ ២,៥ ពាន់លានដុល្លារនឹងអាចផ្ទុកអ្នករស់នៅបានចំនួន ៥ ម៉ឺននាក់ ហើយនឹង​មានស្ពាន​ភ្ជាប់ទៅ​ទាំងកោះពេជ្រ និងផ្លូវជាតិលេខ ១។

លោក ទូច សំណាង អគ្គនាយករងក្រុមហ៊ុន OCIC មានប្រសាសន៍ថា ក្រុមហ៊ុននិងក្រសួងរបស់រដ្ឋាភិបាលបានធ្វើការសិក្សាពីផលប៉ះពាល់ EIA ប៉ុន្តែលោកបានបង្វែរឲ្យ ខេមបូចាសាកសួរ «អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ» ដើម្បីពិនិត្យច្បាប់ចម្លងនៃឯកសារវាយតម្លៃ។

អ្នកនាំពាក្យក្រសួងបរិស្ថាន លោក នេត្រ ភក្ត្រា បានបញ្ជាក់ថា EIA ត្រូវបានអនុម័តយល់ព្រម ប៉ុន្តែលោកថា​របាយការណ៍​ពេញ​លេញ​មិន​ទាន់​ទ្រូវ​បាន​បញ្ចប់​នៅ​ឡើយ​ទេ​។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «EIA បានឆ្លងកាត់ការប្រជុំអន្តរក្រសួងរួចហើយបន្ទាប់ពីសិក្សាលម្អិតពីផលប៉ះពាល់បរិស្ថាននិងសង្គម ដោយ​បាន​ជួបជាមួយប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋាន និងដាក់​ចេញ​វិធានការ ដើម្បីកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់បរិស្ថាននិងសង្គម»

ប៉ុន្តែលោកបាននិយាយថា ឯកសារនេះមិនទាន់បង្ហាញជាសាធារណៈទេហើយ​មិន​បាន​បញ្ជាក់​ថា ពេលណាវា​នឹងប្រកាសជាសាធារណៈនោះទេ។

លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាមិនមានបញ្ហាទេ ពីព្រោះការពង្រីកច្រាំងទន្លេត្រូវបានធ្វើ​ឡើង​តាម​ដំណាក់​កាលនៃការ​សិក្សា» ដោយលោកពន្យល់បន្ថែថា ដំណាក់កាលដំបូង​នៃការវាយ​តម្លៃផលប៉ះ​ពាល់​បរិស្ថាន​បានរកឃើញថា ការពង្រីកនេះនឹងមិនមានផលប៉ះពាល់អ្វីទេ។

លោកក៏បានច្រានចោលការព្រមានរបស់អ្នកជំនាញបរិស្ថានផងដែរ ដោយមានប្រ សាសន៍ថា៖ «យើងមានវិធានការណ៍នានា ដើម្បីចៀសវាងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់បរិស្ថានជាពិសេសលំហូរទឹក»

លោក ប៉ិច ពិសី នាយកប្រតិបត្តិនៃអង្គការតម្លាភាពកម្ពុជា​ បានមានប្រសាសន៍ថា EIA មិនគួរត្រូវបានគេចាត់ទុកថា ជាបញ្ហារសើបទេ ហើយត្រូវតែផ្សព្វផ្សាយជាសាធារ ណៈ។

លោកថ្លែងថា៖ «គេមិនគួរលាក់បាំងនោះទេ។ នៅពេលដែលរដ្ឋាភិបាលព្យាយាមលាក់បាំងបញ្ហា វានឹងធ្វើឱ្យសាធារណជនកាន់តែមាន​បន្ទិល។ ប៉ុន្តែសាធារណជនអាចគាំទ្រគម្រោងនេះ ប្រសិនបើព័ត៌មានត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយជាទូទៅ»។

លោក ពិសី បានចង្អុលបង្ហាញថា ការចាក់ដីខ្សាច់លុបដ៏ធំធេងបែបនេះ រដ្ឋាភិបាលត្រូវឲ្យមានការចូលរួមពីអ្នកជំនាញឯករាជ្យ ដើម្បីវិភាគផលប៉ះពាល់ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។

លោកបន្ថែម​ថា៖ «ប្រជាពលរដ្ឋនឹងដឹងរឿងនេះ ហើយវាចាំបាច់សម្រាប់រដ្ឋាភិបាលនិងក្រុមហ៊ុនក្នុងការចែករំលែកព័ត៌មាន ដើម្បីទទួលបានការជឿទុកចិត្តពី សាធារណជន»

កាលពីខែមករា លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន បានមានប្រសាសន៍ថា ការចាក់ដីលុបបឹង​មួយ​ចំនួន​នៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ គឺការចាំបាច់ ដើម្បីបង្កើតទីតាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ។ ប៉ុន្តែក៏បានមានប្រសាសន៍ផងដែរថា លោកប្រឆាំងនឹងការទប់ទន្លេឬការបិទផ្លូវទឹក ដែល​មិន​ពាក់​ព័ន្ធ​។

ក្នុងសុន្ទរកថាដដែលនោះ លោក ហ៊ុន សែន បន្តថា​រាជធានីសព្វថ្ងៃនៅមានកម្រិត​នៅឡើយ​ដែល​ទាម​ទារការ​ពង្រីកបន្ថែម​ ដែល​បាន​ពង្រីក​ពី ៣០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េទៅដល់ជាង ៧០០គីឡូម៉ែត្រការ៉េនា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​។

លោក សឿង សារ៉ន នាយកប្រតិបត្តិនៃសមាគមធាងត្នោតបានឱ្យដឹងថា មិនមានការស្រាវជ្រាវគ្រប់គ្រាន់លើផលប៉ះពាល់នៃការចាក់ដីបិទផ្លូវទឹកទន្លេមេគង្គ​នេះ​ទេ​។ ប៉ុន្តែ​លោក​ថ្លែ​ថា ខណៈការអភិវឌ្ឍផ្តល់នូវភាពវិជ្ជមាន និងភាពអវិជ្ជមាន ផលប៉ះពាល់បរិស្ថាន​និងសេដ្ឋកិច្ច​សង្គមចាំបាច់ត្រូវសិក្សាឱ្យបានលម្អិត ហើយរបាយការណ៍ EIA គួរតែមានសម្រាប់សាធារណៈជន។

លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «យើងអាចមើលឃើញពីទំហំនៃផលប៉ះពាល់ តើ​ទន្លេនៅសល់ទំហំប៉ុណ្ណា ដើម្បីរក្សាលំហូរទឹកធម្មជាតិនិងការផ្លាស់ទីរបស់ត្រី»៕

ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទភាសាអង់គ្លេស៖ Large-scale Mekong River landfilling draws concern eco-system and water way

617 views
ព័ត៌មានទាក់ទង
ព័ត៌មានថ្មីៗ »
អត្ថបទពេញនិយម »