សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

ការឆ្លើយតបពីអន្តរជាតិក្រោយការបោះឆ្នោត៖ សហរដ្ឋអាមេរិករឹតត្បិតលើទិដ្ឋាការ និងជំនួយ ខណៈអូស្ត្រាលីបង្កើនការផ្តល់មូលនិធិ

អ្នកបោះឆ្នោតពិនិត្យមើលឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោតនៅខាងក្រៅការិយាល័យបោះឆ្នោតក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣។ (ខេមបូចា/ ព្រីង សំរាំង)
អ្នកបោះឆ្នោតពិនិត្យមើលឈ្មោះក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោតនៅខាងក្រៅការិយាល័យបោះឆ្នោតក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣។ (ខេមបូចា/ ព្រីង សំរាំង)

ការបោះឆ្នោតនៅកម្ពុជា សហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រកាសថា ខ្លួនគ្រោងនឹងរឹត​ត្បិត​លើ​ទិដ្ឋាការ និងកម្មវិធី​ជំនួយមួយចំនួន​ ខណៈដែលប្រទេសចិន និងរុស្ស៊ីគាំទ្រដំណើរការ បោះឆ្នោត និងលទ្ធផលនៃការ​បោះឆ្នោត​។

លោក Matthew Miller អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសអាមេរិកបានលើក​ឡើង​នៅ​ក្នុង​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍មួយកាលពីថ្ងៃអាទិត្យថា ការបោះឆ្នោតនៅ​ថ្ងៃទី​២៣ ខែកក្កដា​ ឆ្នាំ​២០២៣ នេះ​ «គ្មានភាព​សេរី និងយុត្តិធម៌»

លោក Miller បានកត់សម្គាល់ថា សហរដ្ឋអាមេរិកនឹងផ្អាកកម្មវិធីជំនួយបរទេសមួយចំនួន ហើយ​បាន «ចាត់វិធានការ ដើម្បីរឹតត្បិត​លើ​ទិដ្ឋាការសម្រាប់​បុគ្គលមួយចំនួន​ដែលបំផ្លាញ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ»

សហរដ្ឋអាមេរិកមិនបានបញ្ជាក់​ថា បុគ្គលណាអាចប្រឈមមុខនឹងការរឹតត្បិត​នោះ​ទេ ហើយ​លោក Michael Greenwald អ្នកនាំពាក្យស្ថានទូតអាមេរិកបានប្រាប់ខេមបូចា​តាម​រយៈ​អ៊ីម៉ែល​ថា ច្បាប់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក «មិនអនុញ្ញាតឱ្យមានការចេញផ្សាយព័ត៌មាន​អំពី​ទិដ្ឋាការទេ»

លោកបានបន្ថែមថា៖ «យើងនឹងបន្តធ្វើការជាមួយប្រជា​ជន​កម្ពុជា និងដៃគូផ្សេងទៀត ដើម្បី​អនុវត្តកម្មវិធីជំនួយដែលមានស្រាប់របស់យើង» ប៉ុន្តែបានកត់សម្គាល់​ថា «សកម្មភាពជំនួយ​ថ្មីជាច្រើន» បាន «ផ្អាក»

លោក សុខ ឥសាន អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានច្រានចោលការអះ​អាង​របស់​រដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិក អំពីការបោះឆ្នោតនៅកម្ពុជា ដោយថា៖ «គាត់​គ្មានសិទ្ធិវាយ​តម្លៃ​ទេ ព្រោះគាត់​មិនបានបញ្ជូនអ្នកសង្កេតការណ៍របស់ខ្លួនមកអង្កេតការណ៍ដំណើរ​ការបោះ​ឆ្នោត​​​នៅ​កម្ពុជាទេ»

សហរដ្ឋ​អាមេរិក បារាំង និង​ជប៉ុន​សុទ្ធ​តែ​បាន​បញ្ជាក់​ថា ​ខ្លួន​​នឹង​មិន​បញ្ជូន​អ្នក​សង្កេតការណ៍​ទៅ​ឃ្លាំ​មើល​​ការ​បោះ​ឆ្នោតទេ​។

លោក សុខ ឥសាន បានបន្ថែមថា៖ «បុគ្គលដែលបំផ្លាញលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ» នឹងមិនទៅ​សហរដ្ឋអាមេរិកទេ ខណៈលោក ហង្ស ពុទ្ធា អ្នកនាំពាក្យ គ.ជ.ប មានប្រ​សាសន៍ថា ការរឹត​ត្បិតនេះ «មាន​ចេតនា​រើសអើងមកលើពលរដ្ឋកម្ពុជា»

រដ្ឋាភិបាល​បរទេស​ផ្សេង​ទៀត​ក៏បាន​សម្តែង​មតិ​យល់ឃើញ​​ក្រោយ​ការ​បោះឆ្នោត​ផងដែរ​។ កាល​​ពី​ថ្ងៃ​ចន្ទ អង្គភាព​សេវា​ការទូត​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប​បាន​ចេញ​​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​មួយ​ដោយ​​កត់​សម្គាល់​ថា ប្រទេស​កម្ពុជា​មាន «ការ​រឹតត្បិត​លំហ​នយោបាយ និង​ពលរដ្ឋ»

សេចក្តីថ្លែងការណ៍បានកត់សម្គាល់ថា៖ «…គណបក្សប្រឆាំង សង្គមស៊ីវិល និងប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​មិនអាចដំណើរការប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនិង​ដោយគ្មានឧបសគ្គនោះទេ”។

ការិយាល័យការបរទេសសហព័ន្ធរបស់អាល្លឺម៉ង់ក៏បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយកាលពីថ្ងៃចន្ទដោយលើក​ឡើង​ថា ការបោះឆ្នោតបានធ្វើឡើងនៅក្នុង «បរិយាកាសនយោបាយរឹតត្បិត​» ហើយធ្វើ​ឱ្យអ្នកបោះឆ្នោត «គ្មានជម្រើសពិតប្រាកដនៅក្នុងការ​បោះ​ឆ្នោត»

ការិយាល័យអភិវឌ្ឍន៍​ ខូមិនវិល និង​ការ​បរទេសនៃចក្រភពអង់គ្លេសបានអះអាងថា៖​ «មាន​ការរឹតត្បិត​លំហនយោបាយ» នៅ​មុន​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ ដោយកត់​សម្គាល់ថា ការបោះឆ្នោត​នេះ «មិនសេរីនិង​យុត្តិធម៌»

ស្ថានទូតជប៉ុនបានប្រាប់ ខេមបូចា ​តាមរយៈអ៊ីម៉ែលកាលពីថ្ងៃអង្គារថា រដ្ឋាភិបាលរបស់​ខ្លួន​បាន​នឹង «កំពុងឃ្លាំមើលដោយ​ក្តីបារម្ភ​នូវ​ស្ថានការណ៍ឆ្ពោះទៅ​រក​ការបោះឆ្នោតសកល​នៅកម្ពុជា» ចំណែក​ស្ថានទូតបារាំងបានបញ្ជាក់ថា ការដកសិទ្ធិរបស់គណបក្ស​ភ្លើងទៀន​បាន​ធ្វើឱ្យប៉ះ​ពាល់​ដល់ដំណើរ​ការបោះឆ្នោត។

នៅពេល ខេមបូចា សួរអំពីសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់សហភាពអឺរ៉ុប អាល្លឺម៉ង់ និងបារាំង លោក ឌឹម សុវណ្ណារុំ អ្នកនាំពាក្យ គ.ជ.ប បានឆ្លើយតបជាមួយនឹងសញ្ញាអេមូជី​ញញឹម។

លោក សុវណ្ណារុំ ក៏បានផ្ញើ​តារាងអំពី​​ចំណុចមួយចំនួន​ ដែលលោកថា ធ្វើ​ឱ្យ​ការ​បោះឆ្នោតមាន​លក្ខណៈសេរី និងយុត្តិធម៌ ដែលក្នុងនោះមានមួយចំណុច​ចែងថា៖ «ប្រជាពល​រដ្ឋគ្រប់រូប និង​គណបក្សនយោបាយទាំងអស់មានសិទ្ធិស្មើគ្នាចំពោះ​សេរីភាពនៃការបញ្ចេញ​ទស្សនៈ​នយោបាយ»

ការរិះគន់ធ្ងន់ៗមួយចំនួន​អំពី​ការបោះឆ្នោតនេះ​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​អតីតរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអូស្ត្រាលី លោក Gareth Evans ដែលបានប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីក្នុងបទសម្ភាសន៍កាលពីសប្តាហ៍មុនថា ការហាមប្រាមគណបក្សភ្លើងទៀនគឺ ហាក់​ «គ្មាន​ភាព​ខ្មាសអៀន គួរ​ឱ្យ​អាម៉ាស់និង​មិន​សម​ហេតុផល​»។ ពីរថ្ងៃមុនការបោះឆ្នោត ប្រជា​ជនកម្ពុជា​រស់​នៅបរទេសបានប្រមូលផ្តុំគ្នានៅ​ទីក្រុងមែលប៊ន ដើម្បីតវ៉ាការបោះឆ្នោតដែលមានភាព «អាម៉ាស់​»។ 

លោក Justin Whyatt ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអូស្ត្រាលីបានសរសេរតាម​បណ្តាញសង្គម​ទ្វីត​ធើ​ដោយ​លើកឡើង​ពី «ការព្រួយបារម្ភខ្លាំង» របស់ស្ថានទូតចំពោះការបោះឆ្នោតនេះ​។

យោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ​របស់​​កម្ពុជាបាន​ឲ្យដឹងថា​ រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីបានប្រកាសកាលពីថ្ងៃអង្គារថា ខ្លួននឹង​ផ្តល់​មូលនិធិជំនួយអភិវឌ្ឍន៍ប្រមាណ ៨៣,៦ លានដុល្លារអូស្រ្តាលី (៥៦,៥ លានដុល្លារ) នៅ​ឆ្នាំ​បន្ទាប់។ ស្ថានទូត​នៅ​មិន​ទាន់​ឆ្លើយ​តប​នឹង​សំណើ​សុំ​ការ​​អត្ថាធិប្បាយ​កាលពី​ល្ងាច​ថ្ងៃ​អង្គារ​នៅ​ឡើយ​ទេ។

ខណៈពេលដែលរដ្ឋាភិបាលលោកខាងលិចភាគច្រើនរិះគន់ការបោះឆ្នោតនេះ លោក Anatoly Borovik ឯកអគ្គរដ្ឋទូតរុស្ស៊ីប្រចាំនៅកម្ពុជា ក៏បានអបអរសាទរលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅ​កម្ពុជា ដោយបានសរសេរនៅលើទ្វីតធើ​ថា រុស្ស៊ី «ស្វាគមន៍ការបោះឆ្នោតដោយសេរី និង​ឯករាជ្យ​នៅ​កម្ពុជា» កាលពីថ្ងៃចន្ទ។ សារនៅលើទ្វីតធើ​ដដែលបានលើកឡើង​ថា គ្មានការបំពាន​ណា​មួយ​ត្រូវបានរកឃើញទេ។

កាល​ពី​ព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ប្រធានាធិបតីចិន ស៊ី ជិនភីង និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន លី ខឺឈាង ក៏បាន​អបអរសាទរយ៉ាងកក់ក្តៅចំពោះលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ចំពោះជ័យជម្នះរបស់​គណបក្ស​របស់លោក។ ក្នុង​លិខិត​ដែល​កាសែត​ខ្មែរ​ថាមស៍​បាន​ផ្សព្វផ្សាយ និង​ផ្សព្វផ្សាយ​នៅលើ​បណ្តាញ​សង្គម លោក ជិនភីង បាន​សរសេរ​​ថា៖ «CPC [​បក្ស​កុម្មុយនិស្ត​ចិន​] ផ្តល់តម្លៃ​ចំពោះ​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​មិត្ត​ភាព​​ជាមួយ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​»

ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទភាសាអង់គ្លេស៖​ Post-Election Int’l Responses: US to Restrict Visas and Aid, Australia Increases Funding

103 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម