សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានជួយរោងចក្រផលិតសម្លៀកបំពាក់យីហោ Puma ដែលធ្វើឱ្យសហជីពចុះខ្សោយ

លោក បូរ៉ា ដែលត្រូវបានបណ្តេញចេញពីរោងចក្រផលិតស្បែកជើងយីហោ Puma បន្ទាប់ពីបានជួយបង្កើតសហជីពកាលពីចុងខែតុលាឆ្នាំមុន ស្ថិតនៅផ្ទះរបស់លោកនៅខេត្តតាកែវភាគនិរតីនៃប្រទេសកម្ពុជា។ ខេមបូចា/ Jack Brook
លោក បូរ៉ា ដែលត្រូវបានបណ្តេញចេញពីរោងចក្រផលិតស្បែកជើងយីហោ Puma បន្ទាប់ពីបានជួយបង្កើតសហជីពកាលពីចុងខែតុលាឆ្នាំមុន ស្ថិតនៅផ្ទះរបស់លោកនៅខេត្តតាកែវភាគនិរតីនៃប្រទេសកម្ពុជា។ ខេមបូចា/ Jack Brook

កាល​ពី​ខែតុលា ឆ្នាំ២០២២ លោក បូរ៉ា ជឿថា ការបង្កើតសហជីពនៅរោងចក្រស្បែក​ជើងក្នុង​ខេត្តតាកែវ នឹងជួយលោក​និងសហការីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍កាន់តែប្រសើរឡើង។

ផ្ទុយទៅវិញ ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីចូលរួម​បង្កើត​សហជីព​ លោក បូរ៉ា ដែល​​ស្នើសុំប្រើ​ឈ្មោះមិន​ពិត ដើម្បីការពារសុវត្ថិភាពនោះ ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីការងារនៅរោង​ចក្រ Bright Flushing ដែលផលិតស្បែកជើងសម្រាប់ម៉ាកអន្តរជាតិ Puma និង The North Face ក្នុងចំណោមយីហោ​ល្បីៗផ្សេងទៀត។

មិន​ខុស​ពី​កម្មករនៅ​រោងចក្រ Bright Flushing ពីរនាក់ផ្សេងទៀតដែរ ដែលត្រូវបានបណ្តេញ​ចេញបន្ទាប់ពីការចូល​រួម​បង្កើត​សហជីព​​ ករណី​របស់លោក​ បូរ៉ា បច្ចុប្បន្នក្លាយ​ជា​ចំណុច​ស្នូល​នៃ​កិច្ចពិភាក្សាដែលកំពុងបន្តរវាងយីហោ​ Puma,រោង​ចក្រ​ Bright Flushing និងមជ្ឈមណ្ឌល​សម្ព័ន្ធភាពការងារ​និង​សិទ្ធិមនុស្ស (សង់ត្រាល់)។

ចាប់តាំងពីខែសីហាមក យ៉ាងហោចណាស់កម្មករ១២នាក់មកពី​រោង​ចក្រ​ Bright Flushing និងរោងចក្រផ្គត់ផ្គង់ឱ្យ​យីហោ​ Puma មួយទៀតឈ្មោះ Eastcrown បានបាត់បង់​ការងារ​របស់ពួកគេ​ បន្ទាប់ពីព្យាយាមបង្កើតសហជីព។ តាមការ​ចោទ​ថា រោងចក្រទាំង​ពីរបានឆ្លៀត​ឱកាសពី​​ដំណើរការចុះបញ្ជីសហជីពដ៏លំបាកនៅ​កម្ពុជា ដោយបង្ខំឱ្យមេដឹកនាំ​ជាប់ឆ្នោត​លាលែង​ ដើម្បីធ្វើ​ឱ្យ​ខូច​ដំណើរ​ការ​បង្កើតសហជីព នេះបើយោងតាមការ​លើក​ឡើង​របស់​អង្គការ​​សង់ត្រាល់និងកម្មករមួយចំនួននៅរោងចក្រទាំង​ពីរ​។

ការ​លើ​ក​ឡើង​របស់កម្មករនៅ​រោង​ចក្រ​ Bright Flushing និងភស្តុតាងដែល​ចែករំលែក​ដោយ​អង្គការ​សង់ត្រាល់បង្ហាញថា អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបាន​ចូល​ដៃ​ក្នុងការជួយ​អ្នក​គ្រប់គ្រង​រោងចក្រ​រំលាយ​សហជីពឯករាជ្យតាមរយៈការគំរាមចាប់ខ្លួន និង​ការបាត់បង់អត្ថប្រយោជន៍​សុខុមាលភាព។

ចាប់តាំងពីខែមករា យីហោ Puma បានជួយ​សមាជិកសហជីពចំនួន១១នាក់​ដែលត្រូវបាន​បណ្តេញ​ចេញទទួល​បាន​ការ​ងារធ្វើ​ឡើង​វិញ​នៅក្នុងរោងចក្រទាំង​ពីរនេះ​ ដោយមិនរាប់​បញ្ចូល​លោក បូរ៉ា ហើយបានចាប់ផ្តើមការសម្រុះសម្រួលជាមួយអង្គការ​សង់ត្រាល់និងរោង​ចក្រ​ Bright Flushing កាល​ពី​ថ្ងៃទី០៧​ ខែកុម្ភៈ​។​

ប៉ុន្តែកម្មករដែលបានចូលធ្វើ​ការ​វិញ​នៅរោងចក្រផ្គត់ផ្គង់ឲ្យ​យីហោ​ Puma ទាំងពីរនិយាយថា ពួកគេនៅតែមានអារម្មណ៍គ្មាន​សុវត្ថិភាព និងខ្វះសុវត្ថិភាពការងារ ខណៈដែល​អនាគត​នៃ​សហជីពទើប​បង្កើត​ថ្មី​របស់ពួកគេនៅតែស្ថិតក្នុងគ្រោះថ្នាក់​នៅឡើយ​។

សមាជិក​ស្ថាបនិកពីរនាក់​នៅ​ក្នុងចំណោម​សមាជិកស្ថាបនិកសហជីព​នៅ​រោង​ចក្រ​ Bright Flushing ដែល​ត្រូវបានបណ្តេញចេញពី​ដំបូង​ បាននិយាយថា ពួកគេត្រូវបានអាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​តម្រូវឱ្យចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងកាលពីខែមករា ដោយរារាំង​ពួកគេមិន​ឱ្យ​ចូលរួមសហជីពរបស់ពួកគេឡើងវិញ ដើម្បីទទួល​​បានការងាររបស់ពួកគេហើយ​មិន​ហ៊ាន​និយាយច្រើន​ជាមួយខេមបូចាទេ​ដោយ​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាពរបស់ពួកគេ។

លោក ឃុន ថារ៉ូ ប្រធានគ្រប់គ្រង​កម្មវិធីការងារនៅ​អង្គកា​រសង់​ត្រាល់​បាននិយាយថា នៅក្នុង​ដំ​ណើរ​ការសម្របសម្រួលដែលកំពុងបន្តជាមួយយីហោ​ Puma អង្គការ​សង់​ត្រាល់នឹង​ទាមទារ​ឱ្យបញ្ចប់​រាល់ការរើសអើងលើសមាជិកសហជីពនិងស្នើសុំឱ្យលោក​ បូរ៉ា និងសហការី​ពីរនាក់​ទៀត​របស់​លោក​ចូលធ្វើការវិញ។ អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលនេះ ក៏នឹងស្វែងរកឱ្យមាន​ភាពត្រឹម​ត្រូវ​លើ​កិច្ចព្រមព្រៀងដែលចុះហត្ថលេខាដោយអតីតមេដឹកនាំសហជីពទាំងពីរ​និងបង្កើត​ក្រុម​ត្រួត​ពិនិត្យឯករាជ្យមួយ​ ដើម្បីធានាថាលទ្ធផលនៃការសម្រុះសម្រួលត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយ​ឱ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ។

លោក បូរ៉ា បាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើបញ្ហារបស់ខ្ញុំ និងបញ្ហា​របស់​សមាជិកសហជីព​ផ្សេង​ទៀតត្រូវបានដោះស្រាយ ចលនាសហជីពនៅ Bright Flushing នឹងនៅតែរឹងមាំ។ ប៉ុន្តែ​ប្រសិន​បើ​ករណី​នេះ​គ្មាន​ដំណោះ​ស្រាយ ហើយ​គ្មាន​អ្នក​ណា​ចាត់​វិធានការ​​ណាមួយ​ទេ គ្មាន​នរណា​ម្នាក់នឹង​​ក្រោក​ឈរ​ឡើង ​ដើម្បី​បង្កើត​សហជីពទេ​ ហើយ​សិទ្ធិ​សហជីព​របស់​យើង​នឹង​លែង​មាន​ហើយ​»

ចាប់តាំងពីបាត់បង់ការងារមក លោក បូរ៉ា នៅ​មិន​ទាន់​មាន​ការងារ ធ្វើ ហើយតស៊ូ​ចិញ្ចឹមកូនទាំងពីររបស់​លោក​ ហើយ​បាននិយាយថា លោក​ចិញ្ចឹមពួកគេ​ដោយ​ការរកត្រី​តាម​ស្រះស្រែ។ ខេមបូចា/ Jack Brook

សមាជិកសហជីព ជាពិសេសអ្នកដែលមានមុខតំណែងជាថ្នាក់​ដឹកនាំត្រូវបានការ​​ពារពីការ​យាយី និងការបញ្ឈប់ពី​ការ​ងារ​ក្រោមច្បាប់កម្ពុជានិងគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្សរបស់អង្គការ​សហប្រជាជាតិ ក៏ដូចជានៅក្នុងក្រមសីលធម៌របស់យីហោ​ Puma និងយីហោ​ The North Face។

លោក Dave Welsh នាយកប្រចាំប្រទេសភូមានិងប្រទេសថៃ ទទួលបន្ទុកសិទ្ធិការងារ​នៃ​អង្គការ Solidarity Center និង​បាន​ធ្វើការនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាពីឆ្នាំ២០១០ដល់ឆ្នាំ២០១៥ បាននិយាយថា យីហោពិភពលោកដែលទិញផលិត​ផល​ពីរោងចក្រកាត់ដេរ​នៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍​ជា​រឿយៗ​ធ្វើអន្តរាគមន៍តិចតួច លុះត្រាតែប្រឈមមុខនឹងសម្ពាធជាបន្ត​បន្ទាប់​។

លោក Welsh បាននិយាយថា៖ «ច្បាស់​ណាស់ យីហោក្រុមហ៊ុន​ពហុសាខា​ អឺរ៉ុប និងអាមេរិក អ្វីដែលទាក់ទាញការវិនិយោគរបស់ពួកគេ គឺយុត្តាធិការ ទី​ដែលនីតិរដ្ឋទន់​ខ្សោយ ហើយ​សេរីភាពក្នុង​ការ​បង្កើត​សមាគមមានកម្រិត។ ទាំងនេះគឺជារឿងដែលពួកគេចាត់ទុកថា ជាវិជ្ជមាន។ និយាយដោយ​ត្រង់​ទៅ​»

ឧស្សាហកម្ម​កាត់ដេរ​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ផ្តល់​ការងារ​ដល់​កម្មករ​ជាង​​ ៧០០ ០០០នាក់ និង​មាន​ចំណែក​​ជាង​មួយ​ភាគ​បី​នៃ​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប​របស់​ប្រ​ទេស​នេះ។ ការនាំចេញ សម្លៀកបំពាក់ រួមជាមួយនឹងទេសចរណ៍ គឺជាសសរស្តម្ភ​នៃអត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ដ៏លឿន របស់កម្ពុជា ចាប់តាំងពីចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩​៩០មក នេះបើយោងតាមធនាគារពិភពលោក។

ប៉ុន្តែកម្មករកាត់ដេរ ផលិត​ស្បែកជើង និងវាយនភណ្ឌ ដែលភាគច្រើនជាស្ត្រី ទទួលបាន ប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមាប្រចាំខែត្រឹមតែ២០០ដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ហើយងាយនឹងត្រូវ​គេ​បញ្ឈប់ ពីការងារ និងការកាត់ប្រាក់បំណាច់ដោយនិយោជករបស់ពួកគេ។

លោក Dennis Arnold ជា​អ្នក​ជំនាញ​សេដ្ឋកិច្ច​នយោបាយនៃសាកលវិទ្យាល័យ Amsterdam ដែលបានស្រាវជ្រាវឧស្សាហកម្មកាត់ដេរនៅកម្ពុជាចាប់​តាំងពីដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០ បាន និយាយថា ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរពិភពលោកមានការប្រកួតប្រជែងខ្លាំង ហើយលើក ទឹកចិត្ត ឱ្យរោងចក្រកាត់បន្ថយការចំណាយដោយ​គ្មាន​ការ​រារែក​ចិត្ត​តែម្តង​។

លោក Arnold បាននិយាយថា៖ «ពួកគេ [រោងចក្រ] ស្ថិតនៅក្រោមសម្ពាធជាច្រើនពី​អ្នកបញ្ជា​ទិញសកល ឲ្យ​ផលិតច្រើន​តែ​ក្នុងតម្លៃទាប ប៉ុន្តែ​មានគុណភាពកាន់​តែល្អ​ ចំណាយ​ពេល​វេលា​តិចជាងមុន។ ពួកគេ​ខ្លាច​​សហជីព​ឯករាជ្យ ព្រោះ​ពួកគេ​គិត​ថា ​នឹង​ធ្វើឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ការ​សម្រេច​ការ​ងារ​ទាំង​នេះ​​» អាជ្ញាធរ​​ជួយ​រោង​ចក្រ​ ដើម្បី​ធ្វើ​ឱ្យ​​​សហជីពចុះខ្សោយ

នៅយប់មុនការបោះឆ្នោតសហជីពសម្រាប់កម្មករនៅ​រោង​ចក្រ​ Bright Flushing កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី២៩ ខែតុលា អ្នកហៅទូរសព្ទអនាមិកម្នាក់បានព្រមានអង្គការ​សង់ត្រាល់​ ដែលកំពុង​ជួយ​ដំណើរការបោះ​ឆ្នោត​នេះថា អ្នកណាក៏ដោយដែលចូលរួមក្នុងសហជីពថ្មីរបស់រោងចក្រនឹង​ត្រូវបណ្តេញចេញពីការងារ។ ពេល​បោះ​ឆ្នោត​ មាន​ជន​​ដែល​គេមិន​ស្គាល់​​បាន​បង្ហាញ​មុខ ​ដើម្បី​ថត​រូប​អ្នក​ចូល​រួម​ទាំង​២៧​នាក់​។

ក្នុងរយៈពេលមួយសប្តាហ៍ រោង​ចក្រ Bright Flushing បានបណ្តេញមេដឹកនាំ​សហជីព​ជាប់​ឆ្នោត​ពីររូប និងបានគាបសង្កត់កម្មករចំនួន១០នាក់ផ្សេងទៀតឱ្យដកខ្លួនចេញពីសហជីព នេះ​បើយោងតាមកម្មករជា​ច្រើន​និងរបាយការណ៍ដែលចងក្រងដោយអង្គការ​សង់ត្រាល់​។ ប្រសិន​បើមេដឹកនាំជាប់ឆ្នោតណាម្នាក់លាលែងពីតំណែង សហជីពត្រូវ​រៀបចំការបោះឆ្នោតថ្មី​ដូច​ដែល​​តម្រូវដោយ​ច្បាប់សហជីពឆ្នាំ២០១៦ ដែលក្រុមសង្គមស៊ីវិលបានរិះគន់តាំង​ពីការចាប់​ផ្តើម​បង្កើត​ច្បាប់​នេះ​ថា បង្កើតឡើងដើម្បីគាបសង្កត់សហជីព។

វុទ្ធី​ ជាមេដឹកនាំសហជីពម្នាក់ក្នុងចំណោមមេដឹកនាំសហជីពដែលត្រូវបានបណ្តេញ​ចេញ​ដែល​ស្នើសុំប្រើ​ឈ្មោះ​មិន​ពិត​ ដើម្បីសុវត្ថិភាពរបស់ពួកគេនោះ​បាននិយាយ​ថា៖ «ខ្ញុំមិនបានដឹងថា [ការ​​រៀប​ចំ​សហជីព] អាចនាំឱ្យមានបញ្ហាធំបែបនេះ​ទេ ។ ប្រសិនបើខ្ញុំដឹង ខ្ញុំនឹងត្រៀម​ខ្លួន​សម្រាប់​រឿង​នេះ​។ វា​ពិតជា​ឈឺចាប់​ណាស់​នៅពេល​ខ្ញុំ​ត្រូវបាន​គេ​បញ្ឈប់ពី​ការ​ងារ​ ខ្ញុំ​បាន​យំ​រហូត​ដល់​គេង​លក់​»

Sunny Chen ជា​អ្នកគ្រប់គ្រងជាន់ខ្ពស់នៅ​រោងចក្រ Bright Flushing និងប្រធាន និងលោក Wang Ku Hsiu-Hsia ជាប្រធាន​និង​ជា​​ថៅកែ​រោង​ចក្រ​នេះ​​មិនអាចទាក់​ទងសុំការ​អត្ថាធិប្បាយ​បានទេ។

ច្រកចូលនៃរោងចក្រ Bright Flushing ដែលផលិត​ស្បែកជើង និង​សំលៀកបំពាក់សម្រាប់ក្រុមហ៊ុន Puma និងម៉ាក​ The North Face របស់​ក្រុមហ៊ុន VF Corporation នៅខេត្តតាកែវក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ខេមបូចា/ Jack Brook

កាលពីដើមខែមករា អាជ្ញាធរឃុំ និងអ្នកគ្រប់គ្រងរោងចក្របានព្យាយាមបង្ខំឱ្យ វុទ្ធី​ និងកម្មករ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បណ្តេញ​ចេញ​ម្នាក់ទៀតផ្ដិតមេដៃលើ​ឯកសារ​ថា ពួកគេបានស្ម័គ្រចិត្តលាលែង​ពីការងារ និងតួនាទី​សហជីព បន្ទាប់មកចុះកិច្ចសន្យាការងារថ្មី។ បើមិនដូច្នេះទេ ពួកគេត្រូវ​បានព្រមានថា ពួកគេនឹងត្រូវប្រឈមនឹងការ​ចាប់ខ្លួន នេះបើយោងតាមអង្គការ​សង់ត្រាល់។

វុទ្ធី​ បាន​និយាយថា៖ «នៅ​ពេល​ពួកគេ [​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​] មក​ចរចា ពួកគេ​ថា ​ខ្ញុំ​កំពុង​បង្កើត​សហជីព​ប្រឆាំង»

អង្គការ​សង់ត្រាល់​បាន​រាយការណ៍ថា អាជ្ញាធរ​ឃុំ​ក៏​​ចោទ​មកលើ ​​ វុទ្ធី ដោយប្រាប់នាងថា នាង​និង​ក្រុម​គ្រួសារ​របស់​នាង​នឹង​បាត់​បង់​អត្ថប្រយោជន៍​សុខុមាលភាព​សង្គម​តាម​រយៈបណ្ណក្រីក្រ​ ប្រសិន​បើ​ពួក​គេ​មិន​បាន​ចុះហត្ថលេខា​លើ​ឯកសារ​របស់​រោងចក្រ។

លោក ញ៉ែម ឆន មេឃុំលាយបូរ ទី​ដែលរោង​ចក្រ​ Bright Flushing តាំងនៅបាន​និយាយថា អ្នក​គ្រប់គ្រងរោងចក្របានស្នើសុំ «ជួប ដើម្បីសុំយោបល់​» អំពីការដោះស្រាយ​ជាមួយ​សហជីព ប៉ុន្តែបដិសេធថា មិនបានគំរាមកម្មករនោះទេ។

លោក ឆន បាន​និយាយថា៖ «​មិន​មាន​បញ្ហា​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​គំរាម​កំហែង​ដល់​សហជីព​នៅ​ក្នុង​រោងចក្រ​នោះ​ទេ។ ខ្ញុំមិនដែលពាក់ព័ន្ធទេ។ ភូមិ​ឃុំ​មិន​ដែល​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​​រឿង​នេះ​ទេ ហើយ​ក៏​មិន​បាន​គំរាម​កំហែង ឬ​បំពាន​សហជីព​ដែរ»

រោង​ចក្រ Bright Flushing តាម​រាយការណ៍​បាន​ប្រាប់កម្មករថា ខ្លួនគ្រោងនឹង​ដាក់ពាក្យ​បណ្តឹងទៅក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ ដោយអះអាងថា សហជីពថ្មី​នេះ​មានការក្លែងបន្លំ។

លោក មឿន តុលា បាន​សរសេរ​នៅក្នុង​លិខិត​មួយ​កាល​ពី​ថ្ងៃទី៨ ខែវិច្ឆិកា ទៅកាន់​ប្រធាន​ផ្នែក​និរន្តរភាពសាជីវកម្ម Puma លោក Stefan Seidel ថា នៅពេលលោក មឿន តុលា ប្រធាន​អង្គការ​​សង់ត្រាល់ជូនដំណឹង​ទៅ​​យីហោ​ Puma អំពីផែនការរបស់រោងចក្រ៖ «តំណាងយីហោ Puma ក្នុងស្រុកបាននិយាយថា… Puma នឹងរង់ចាំលទ្ធផលនៃដំណើរការនេះសិន​»

អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​ការងារ លោក ហេង សួរ មិន​បាន​ឆ្លើយ​តប​នឹង​សំណើ​សុំ​ការ​អត្ថាធិប្បាយ​ទេ ដោយ​បានដាក់​ទូរស័ព្ទ​ចុះ​នៅ​​ពេល​ទាក់​ទង។

លោក តុលា បានសរសេរ​នៅក្នុងលិខិតទៅកាន់ Seidel ថា៖ «ក្រុមហ៊ុន Puma មិន​គួរផ្តល់​ភាព​ស្របច្បាប់ដល់សកម្មភាពរបស់រោង​ចក្រ​ Bright Flushing ដោយគ្រាន់តែ​អង្គុយមួយ​ឡែក ហើយរង់ចាំរឿង​បែបនេះកើត​ឡើង​នោះ​ទេ ។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ ក្រុមហ៊ុន Puma គួរតែ​ប្រកាន់​ជំហរច្បាស់លាស់ជាមួយរោង​ចក្រ​ Bright Flushing ថា ត្រូវតែទទួល​យក​កម្មករ​ដែល​ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីការងារទាំងនេះចូល​ធ្វើ​ការ​ងារវិញ​ ដោយគ្មានលក្ខខណ្ឌ …»

អ្នកនាំពាក្យក្រុមហ៊ុន Puma លោក Robert-Jan Bartunek បាននិយាយថា យីហោនេះ​មិន​អត់ធ្មត់ចំពោះការរើសអើងលើសមាជិកសហជីពឡើយ។

លោក Bartunek បានប្រាប់ខេមបូចា​នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍តាមអ៊ីមែលថា៖ «យើងរំពឹងថា នឹងមិនមានការជ្រៀតជ្រែកពីបុគ្គលិករោងចក្រតាំង​ពីដើម​រហូត​ដល់​ចប់​នៃ​ដំណើរការ​បង្កើត​សហជីពថ្មីនេះ»។ លោកបន្តថា៖ «យើងរំពឹងថា នឹង​មាន​ការ​ចាត់​វិធាន​ការណ៍ចាំ​បាច់ទាំងអស់​ ដូច្នេះគ្មាន​សមាជិក/មេដឹកនាំសហជីពណាម្នាក់ប្រ​ឈមមុខនឹងការសងសឹក ការបំភិតបំភ័យ ការយាយី ការគាបសង្កត់តាម​រូបភាព​ណាមួយ​ពីបុគ្គលិករោងចក្រណាម្នាក់​ឡើយ»

ប៉ុន្តែក្រុមហ៊ុន Puma បានបន្តទទួល​យក​ផលិតផលពីរោង​ចក្រ​ Bright Flushing ពេញមួយ​ខែមករា រយៈពេល​ច្រើនខែ បន្ទាប់ពីអង្គការ​សង់ត្រាល់​បានជូនដំណឹងដល់យីហោ​នេះចំពោះ​ការសងសឹកដែលបានចោទប្រកាន់ប្រឆាំងនឹងស្ថាបនិកសហជីព នេះបើយោង​តាមក្រុមហ៊ុន​ទិន្នន័យពាណិជ្ជកម្មសកល Panjiva។

សាជីវកម្ម VF​ Corporation ដែលជាក្រុមហ៊ុនគ្រប់គ្រងយីហោ The North Face បានធ្វើការ​ជាមួយរោងចក្រចាប់តាំងពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៦ នេះបើយោងតាមលោកស្រី Becky Cho អនុប្រធានផ្នែកកិច្ចការសាជីវកម្មនិងទំនាក់ទំនង។

នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍តាមអ៊ីម៉ែលមកកាន់ខេមបូចា លោកស្រីបាននិយាយថា ស្តង់ដារ​និងគោលការណ៍អនុលោមតាមរោងចក្ររបស់ VF រារាំងរាល់ការប៉ុនប៉ង ដើម្បីយាយី ឬធ្វើឱ្យ​សហជីពចុះខ្សោយ​ ហើយ​រោងចក្រដែលមិនបាន​គោរពតាមស្តង់ដារទាំងនេះ អាចប្រឈម​នឹង «ការបញ្ចប់កិច្ចសន្យាដែលអាចមាន​»។ លោក​ស្រី​​បាន​និយាយ​ថា ​​យីហោ​នេះ​បាន​”​ ​ទំនាក់ទំនង​” ​ជាមួយ​ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ​អំពី​ករណី​នេះ។

ក្រុម​ហ៊ុន​សាជីវកម្ម VF ក៏​ទទួល​​ផលិត​ផល​ពី​រោងចក្រនេះ​​កាល​ពី​​ខែ​មករា​ផង​ដែរ នេះបើ​​យោង​តាមក្រុមហ៊ុន​ Panjiva។

កម្មករនិយាយថា ទោះបីជាមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់យីហោ​ទាំ​ងនេះក៏ដោយ ការ​បំភិត​បំភ័យបន្តកើត​មាន​លើ​សមាជិកសហជីពនៅរោង​ចក្រ​ Bright Flushing។

វុទ្ធី​ បាននិយាយថា អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាននិងអ្នកគ្រប់គ្រងរោងចក្របានបង្ខំនាងឱ្យ​ចុះ​​ហត្ថលេខា​លើកិច្ចព្រមព្រៀងមួយកាល​ពី​ពាក់កណ្តាលខែមករា ដើម្បីទទួលបាន​ការងាររបស់នាងវិញ​នៅពេល​ក្រោយក្នុងឆ្នាំ​ដដែល។

កិច្ចព្រមព្រៀងរបស់ វុទ្ធី​ ដែល​ខេមបូចាបាន​ពិនិត្យ​មើល​គឺ​តម្រូវឱ្យនាង​ «ឈប់ចូល​ជា​សមាជិកសហជីព”  និងសន្យាថា “គោរពគោលការណ៍រោងចក្រនិងអនុវត្ត​តាមគោល​នយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលជារៀងរហូត»

មេដឹកនាំ​សហជីព​ម្នាក់​ទៀត​ដែល​ត្រូវ​បាន​​បណ្តេញ​ចេញ​ពី​ការ​ងា​រ​បាន​បដិសេធ​មិន​និយាយ​ជាមួយខេមបូចា ដោយ​លើក​ឡើង​ពី​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ស្រដៀង​គ្នា​នេះ។

សមាជិកគ្រួសាររបស់ វុទ្ធី ក៏ត្រូវបានស្នើឱ្យចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចសន្យាដែរ​ ដើម្បីអប់រំនាង​អំពីសារៈសំខាន់នៃការមិនចូលរួមក្នុងសហជីព នេះបើយោងតាមអង្គការ​សង់ត្រាល់​។

វុទ្ធី បាននិយាយថា កិច្ចព្រមព្រៀងដែលនាងបានចុះហត្ថលេខានោះ​ហាមឃាត់នាងមិនឱ្យ​និយាយទៅកាន់អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ ហើយនាងអាចចូល​ធ្វើការ​វិញបានក្នុងខែកុម្ភៈ។ នាង​មិន​ប្រាកដ​ថា ​តើ​នាង​នឹង​ចូល​រួម​​សហជីពឡើង​​វិញ​ឬ​អត់​ទេ។

នាង​បាន​និយាយ​ថា៖ «ខ្ញុំ​នៅ​​​បារម្ភ ​ព្រោះ​ខ្ញុំ​គ្មាន​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​និយាយ ​ក្នុង​ការ​ប្រាប់​ការ​ពិត។ ប្រសិនបើមាន​អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលណាអាចជម្រះការយល់ច្រ​ឡំ​ទាំងអស់ [ជាមួយ​រោងចក្រ] ខ្ញុំនឹងចូលរួមសហជីពឡើងវិញ ប៉ុន្តែខ្ញុំនៅតែខ្លាច ហើយគ្រួសាររបស់ខ្ញុំ​ព្រួយបារម្ភ​អំពីអ្វីដែលអាចនឹងកើតឡើង»

ខុស​ពី ​វុទ្ធី លោក បូរ៉ា ​មិន​ត្រូវ​បាន​គេ​ទទួល​យក​ចូល​ធ្វើ​ការ​​វិញ​ទេ ហើយក្រុម​ហ៊ុន​ Puma ក៏​មិន​ធ្វើ​អត្ថាធិប្បាយ​លើ​ករណី​ជាក់លាក់​របស់​គាត់​ដែរ។ ខណៈពេលដែលលោក​ធ្វើការនៅ​រោងចក្រ​នេះបាន​ជាងមួយឆ្នាំ លោក​ត្រូវបានបណ្តេញចេញពីការងារភ្លាមៗ បន្ទាប់ពី​ការបោះ​ឆ្នោតសហជីព ដែល​តាម​ចោទថា បានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការវាយតប់គ្នាជាមួយកម្មករ​ផ្សេង​ទៀត។

លោក បូរ៉ា ដែល​មាន​រាងស្គម ​និង​ជា​ឪពុក​មាន​កូន​ពីរ​​បាន​ពន្យល់​ថា បុរស​ពីរ​នាក់​បាន​មក​រក​រឿង​លោក​នៅ​​រោងចក្រ ហើយ​លោក​ក៏​រាយការណ៍​រឿង​នេះ​ទៅ​ថ្នាក់​គ្រប់គ្រង​ភ្លាមៗដែរ​។ អង្គការ​សង់ត្រាល់​បានអះអាងថា ទោះបីជាមានវត្តមានកាមេរ៉ាសុវត្ថិភាព​របស់​រោងចក្រ​ក៏ដោយ ក៏មិនមានភស្តុតាងបង្ហាញពី​ការវាយ​តប់​គ្នា​នោះទេ។ លោក បូរ៉ា បាននិយាយថា ចាប់តាំងពីពេលនោះមក គ្មាន​បុគ្គលិកណាម្នាក់​របស់​ក្រុមហ៊ុន​ Puma ព្យាយាមជជែក​ជាមួយលោក​ ដើម្បីស្តាប់សក្ខីកម្មរបស់លោក​នោះ​ទេ។

លោក បូរ៉ា មិនទាន់បានបើក​ប្រាក់ខែតាំងពីខែវិច្ឆិកា ហើយត្រូវខ្ចីប្រាក់ឯកជន និងរក​ត្រីក្នុងស្រះ​តាមវាលស្រែដើម្បីចិញ្ចឹមគ្រួសារ។

លោក បូរ៉ា បានថ្លែងថា៖ «ខ្ញុំចង់ឱ្យ [Puma] ជួយយើងក្នុងការស្វែងរកដំណោះស្រាយត្រឹមត្រូវ ដោយអនុវត្តតាមច្បាប់ ហើយសមាជិកសហជីពទាំងអស់ដែលត្រូវបានបណ្តេញចេញ ត្រឡប់​មកធ្វើការដូចធម្មតាវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស។ ខ្ញុំ​មិន​អាច​ទទួល​យក​អ្វី​ដែល​ពួក​គេ [អ្នក​គ្រប់​គ្រង​រោងចក្រ] បាន​ធ្វើ​មក​លើ​ខ្ញុំនោះទេ​»

កម្មករជឿថា យីហោ​ល្បីៗនេះ​ផ្តល់ការគាំទ្រមានកម្រិត

កម្មករជាច្រើននៅរោងចក្រ Eastcrown ដែល​ផលិត​ឱ្យ​យីហោ​ Puma បាននិយាយថា សូម្បីតែក្នុងករណីដែលយីហោល្បីៗដូចជា Puma ធ្វើ​អន្តរាគមន៍ក៏ដោយ ក៏ការការពារ​សិទ្ធិរបស់កម្មករដែលជា​សមាជិក​សហជីពនៅតែមានកម្រិតនៅឡើយ។

ស៊ឹង វទុម ជា​កម្មករនៅរោងចក្រ​ Eastcrown និងសហការីរបស់​នាង​១៥នាក់ បាន​ព្យាយាម​បង្កើត​សហជីពកាលពីដើមខែសីហា។ ថ្វីបើមានការបោះឆ្នោតពីរលើ​ក​ក្នុងខែនោះក៏ដោយ ក៏ដំណើរការបានជាប់គាំងនៅពេលដែលកម្មករ៩នាក់បាត់បង់ការងាររបស់ពួកគេ ហើយ​ស្ថាបនិក​សហជីពផ្សេងទៀតចុះ​ចាញ់​ដោយ​សារ​សម្ពាធ នេះបើយោងតាមអង្គការ​សង់ត្រាល់​។

បន្ទាប់ពីអង្គការ​សង់ត្រាល់​បានអំពាវនាវដល់ក្រុមហ៊ុន Puma កម្មករដែលត្រូវបាន​បណ្តេញ​ចេញទាំង​នោះ ត្រូវបានទទួល​យក​ចូល​ធ្វើ​វិញនៅដើមខែមករា។ វទុម បាន​ពន្យល់ថា ប៉ុន្តែ​មកដល់ពេលនេះ កម្មករចំនួនបួននាក់បានរកការងារធ្វើនៅកន្លែងផ្សេងហើយមិនបាន​វិល​ត្រឡប់​​មក​វិញទេ មានន័យថា សហជីពនឹងត្រូវរៀបចំការបោះឆ្នោតថ្មី ដែលមិនទាន់​កើតឡើង​នៅឡើយ​ ដើម្បីឱ្យក្រសួងការងារទទួលស្គាល់។

វទុម​ បាន​និយាយថា៖ «ឥឡូវ​នេះ ​ស្ថានភាព​គឺ​មាន​ការ​គាប​សង្កត់​ខ្លាំង​ណាស់​ព្រោះ​យើង​គ្មាន​សហជីព​ឯករាជ្យ​។ បើ​យើង​និយាយ​ចេញ គេ​នឹង​ដក​យើង​ចោល»

លោក វ៉ា អ៊ីហុង ជា​រដ្ឋបាល​នៅ​រោង​ចក្រ​ Eastcrown បានបដិសេធថា គ្មាន​កម្មករណាម្នាក់​ត្រូវបានបញ្ឈប់ពីការងារដោយសារមានទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​សហជីពទេ ប៉ុន្តែ​បាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុនបានបញ្ឈប់កម្មករជាច្រើនផ្សេងទៀត។

លោក ហុង​ បានបញ្ជាក់ថា៖ «គ្មាន​ការបណ្តេញចេញ [កម្មករ] ទេ យើងគ្រាន់តែ​ដាក់​លិខិត​ទៅក្រសួងការងារ ដើម្បីកាត់បន្ថយបុគ្គលិក ពីព្រោះការបញ្ជាទិញរបស់យើងបានថយចុះ ដោយសារជំងឺ​កូវីដ និងបញ្ហាសេដ្ឋកិច្ច»

អង្គការឃ្លាំមើលសិទិ្ធមនុស្សបានកត់សម្គាល់នៅក្នុងរបាយការណ៍ឆ្នាំ២០២២ ស្តីពីការបង្រ្កាប​លើ​សហជីពនៅកម្ពុជាថា រោងចក្រអាចដកកម្មករដែលនិយាយមិន​សំចៃ​ ដោយមិនបំពាន​ច្បាប់ការងារ ដោយគ្រាន់តែ​រក្សាទុក​កម្មករនោះ​ក្នុងកិច្ចសន្យាដែល​មាន​រយៈពេលកំណត់ និងរយៈពេលខ្លីត្រឹមតែពីរបីខែ។

ជិត​ដល់​ដំណាច់​ខែធ្នូ រោង​ចក្រ Eastcrown បានផ្តល់​កិច្ច​សន្យា​ឱ្យសមាជិកសហជីព រិទ្ធ ស៊ីថា រយៈពេលបីខែទៀត ប៉ុន្តែបន្ទាប់ពីរោងចក្រដឹងថា នាងទៅជួបតំ​ណាងក្រុមហ៊ុន Puma រោងចក្របានព្យាយាមបញ្ឈប់នាងកាលពីខែមករា។

ស៊ីថា បដិសេធ​មិន​ផ្តិត​មេដៃ​លើ​កិច្ច​សន្យា​បញ្ចប់​ការងារ​ទេ ព្រោះ​នាង​និយាយ​ថា៖ «ខ្ញុំ​មិន​បាន​ធ្វើ​អ្វី​ខុស​ទេ»

លោក ថារ៉ូ មកពីអង្គការសង់ត្រាល់​បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្រសួងការងារ​បកស្រាយច្បាប់​ថា កិច្ចសន្យា [របស់​កម្មករសហជីព] បានផុតកំណត់ ដូច្នេះការបណ្តេញចេញ​របស់ពួកគេមាន​សុពលភាព មិនមែនជាការរើសអើង​ចំពោះសហជីពនោះទេ»

ទោះបីជាថ្មីៗនេះ ស៊ីថា ត្រូវបានទទួល​ចូល​ធ្វើ​ការ​វិញ​ បន្ទាប់ពីក្រុម​ហ៊ុន​ Puma លូក​ដៃ​ចូល​ករណីរបស់នាងក៏ដោយ ក៏នាងនិយាយថា នៅតែត្រូវបានតាម​ដាន​ដោយអ្នកគ្រប់គ្រង​រោងចក្រ ហើយថៅកែរបស់នាងកាន់តែមានការគាបសង្កត់​ជាងមុន​។

លោក បូរ៉ា ជា​បុគ្គលិកនៅរោងចក្រ​ Bright Flushing ដែលត្រូវបានបណ្ដេញចេញ បាន​និយាយ​ថា សូម្បីតែក្រោយ​ពីការចូល​ពាក់​ព័ន្ធ​របស់ក្រុម​ហ៊ុន​ Puma ក៏ដោយក៏ស្ថាបនិក​សហជីពទទួលរងនូវផលវិបាកយូរអង្វែង និងប្រឈមនឹងការ​គំរាមកំហែងជាបន្តបន្ទាប់។

លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា៖ «នេះ​គឺ​ជា​ប្រទេស​កម្ពុជា ហើយ​ពួកគេ [រោងចក្រ] អាច​ចាត់​វិធាន​​ណា​មួយ​ដែល​ពួកគេ​ចង់​ធ្វើ​​នៅ​ទីនេះ។ ខ្ញុំគ្មានសង្ឃឹមថា Puma អាចជួយការពារខ្ញុំបាន​ទេ»

ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទភាសាអង់គ្លេស៖ Authorities Aided Alleged Union-Busting at Puma-Supplying Factory

787 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម