សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

សង្គមស៊ីវិល និងបេក្ខជនមកពីបក្សប្រឆាំងព្រួយបារម្ភចំពោះវិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោត

រដ្ឋសភាកំពុងប្រជុំនៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីពិភាក្សាលើវិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោត ដែលតម្រូវឱ្យបេក្ខជនបោះឆ្នោតឲ្យបានពីរលើកជាប់គ្នា ដើម្បីមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការឈរឈ្មោះ ជាចំណាត់ការមួយដែលទំនងជាប្រតិកម្មទៅនឹងការអំពាវនាវឱ្យធ្វើ ពហិកាការបោះឆ្នោតខែកក្កដា។ (ខេមបូចា/ ព្រីង សំរាំង)
រដ្ឋសភាកំពុងប្រជុំនៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីពិភាក្សាលើវិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោត ដែលតម្រូវឱ្យបេក្ខជនបោះឆ្នោតឲ្យបានពីរលើកជាប់គ្នា ដើម្បីមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការឈរឈ្មោះ ជាចំណាត់ការមួយដែលទំនងជាប្រតិកម្មទៅនឹងការអំពាវនាវឱ្យធ្វើ ពហិកាការបោះឆ្នោតខែកក្កដា។ (ខេមបូចា/ ព្រីង សំរាំង)

គណបក្សប្រឆាំង និងមេដឹកនាំសង្គមស៊ីវិល សម្តែងការព្រួយបារម្ភថា ការអនុម័តវិសោធនកម្ម​ច្បាប់បោះឆ្នោតរបស់រដ្ឋសភា នឹងរឹតត្បិតសិទ្ធិពលរដ្ឋក្នុងការឈរឈ្មោះជាបេក្ខជន​ក្នុងការ​បោះឆ្នោត​នាពេលអនាគត​។

សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះ ត្រូវបានរដ្ឋសភាអនុម័តភ្លាមៗកាលពីថ្ងៃសុក្របន្ទាប់ពីសុន្ទរកថា​របស់​លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ស្នើឱ្យមានការកែសម្រួល។ ច្បាប់​នេះចែងថា បេក្ខជនដែល​ឈរឈ្មោះឲ្យ​គេបោះ​ឆ្នោត​ឱ្យ​​នឹងតម្រូវឱ្យបោះឆ្នោតនៅក្នុងការបោះឆ្នោតបាន​ចំនួនពីរ​លើក​ជាប់ៗ​គ្នា។ ច្បាប់​នេះ​ត្រូវ​បាន​បញ្ជូន​ទៅ​ព្រឹទ្ធសភា​ដើម្បី​ពិនិត្យ​បន្ថែម។

លោក សំ គន្ធាមី នាយកប្រតិបត្តិរបស់អង្គការ​ឃ្លាំមើលការ​បោះឆ្នោត Nicfec មាន​ប្រសាសន៍ ថា លោកមិនភ្ញាក់ផ្អើលទេ ដែលសេចក្តីព្រាងច្បាប់ត្រូវ​បានអនុម័ត​​នៅក្នុងរដ្ឋសភា ដែល​គណបក្សកាន់អំណាចគ្រប់គ្រងអាសនៈទាំង១២៥នោះ​។ 

លោក សំ គន្ធាមី មានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមានការត្រួតពិនិត្យ និងតុល្យភាព [នៅរដ្ឋសភា] ឬគណបក្សនយោបាយ [ផ្សេងទៀត] ជជែកដេញដោលនោះទេ»

លោក​បាន​បន្ថែម​ថា៖​ «គោល​បំណងនៃ​ច្បាប់ ​គឺ​មាន​គោល​បំណង​រារាំង​ពួក​គេ [អ្នក​ប្រឆាំង​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស] មិន​ឲ្យ​​ឈរ​ឈ្មោះ​ជា​បេក្ខជនសម្រាប់ការ​បោះ​ឆ្នោត​ ​ដោយ​សារ​ពួកគេ​មិន​អាច​មក​បោះឆ្នោត​បាន។ ច្បាប់​នោះ​រឹតត្បិត​ខ្លាំង​ចំពោះ​បុគ្គល ​ដែល​ចង់​ឈរ​ឈ្មោះ​ជា​បេក្ខជន​សម្រាប់​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​ក្រោយ»

លោក​បាន​កត់​សម្គាល់​ថា សកម្មជន​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ណា​ ដែល​បច្ចុប្បន្ន​កំពុង​និរទេស ឬ​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ហើយ​មិន​អាច​ទៅ​បោះឆ្នោត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ខែ​កក្កដា នឹង​​មិន​មាន​សិទ្ធិ​សម្រាប់​ការ​បោះឆ្នោត​នា​ពេល​អនាគតទេ​។

លោក គឹមសួរ ភិរិទ្ធ អ្នកនាំពាក្យគណបក្សភ្លើងទៀនដែលគណបក្សរបស់លោក​ត្រូវបាន​បាត់​បង់​សិទ្ធិចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតខែកក្កដា បានអះអាងថា វិសោធនកម្មច្បាប់នេះ គឺផ្តោត​គោល​ដៅលើគណបក្សរបស់លោកហើយ «មិនបម្រើ​ផលប្រយោជន៍សង្គមទេ»

លោក អេង ស្រូយ ប្រធាន​គណបក្សភ្លើងទៀន​ប្រចាំ​ខេត្តត្បូងឃ្មុំមានប្រសាសន៍ថា លោក​ចាត់​ទុកសេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះថា ជាការបំផ្លាញដំណើរការប្រជាធិបតេយ្យ​បន្ថែមទៀត។

លោក ស្រូយ បាន​មាន​ប្រសាសន៍ថា៖ «សម្រាប់​ខ្ញុំ មិន​ថា ខ្ញុំ​ទៅ​បោះឆ្នោតឬ​មិន​ទៅ​បោះឆ្នោត​នោះទេ វាគឺ​​ជា​សិទ្ធិ​របស់​ខ្ញុំ»ប៉ុន្តែ «វា​មិន​​បញ្ហា​ទេ ព្រោះ​មិន​មាន​ដំ​ណើរ​ការ​ប្រជាធិបតេយ្យ ហើយ​បើ​ទោះ​ជា​យើង​មាន​សិទ្ធិ​បោះ​ឆ្នោត​ក៏​ដោយ ក៏ការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​ក្រោម​ការ​បំភិត​បំភ័យដែរ»

លោក វៃ ឡង់ឌី អគ្គលេខាធិការគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋានមានប្រ​សា​សន៍​ថា វិសោធនកម្មនេះហាក់ដូចជាមានគោលបំណងរារាំងការធ្វើពហិកាការបោះឆ្នោតនាពេលខាងមុខ ដូចដែលអ្នកគាំទ្រគណបក្សភ្លើងទៀនមួយចំនួននៅក្រៅប្រទេសបានអំពាវនាវ។

កាល​ពី​ឆ្នាំ២០១៨ អ្នកគាំទ្រគណបក្សសង្រ្គោះជាតិដែលត្រូវបាន​រំលាយដោយតុលាការ​បាន​ទទូច​​ឱ្យធ្វើពហិកា ជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធនាការ «ម្រាមដៃស្អាត»ដែលសំដៅដល់​ទឹកខ្មៅ ដែល​អ្នកបោះឆ្នោតជ្រលក់ម្រាមដៃ ដើម្បីបញ្ជាក់ថាបាន​បោះ​ឆ្នោត​។

លោក ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃបានពន្យល់ថា ប្រសិនបើច្បាប់នេះចូលជាធរមាន អ្នកណាដែលចង់ឈរឈ្មោះក្នុងការបោះឆ្នោតជាតិឆ្នាំ២០២៨ ត្រូវតែបញ្ជាក់ថា ខ្លួន​បានបោះឆ្នោតក្នុងការបោះឆ្នោតជាតិឆ្នាំ២០២៣ និងការ​បោះ​ឆ្នោត​ឃុំសង្កាត់​ឆ្នាំ២០២៧។

លោក ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃចូលរដ្ឋសភានៅថ្ងៃសុក្រ នេះ ដើម្បីបោះឆ្នោត​លើវិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោតនៅថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០​២៣។ (ខេមបូចា​/ ព្រីង សំរាំង)

លោក អំ សំអាត នាយក​ប្រតិបត្តិ​នៃ​អង្គការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ លីកាដូ បាន​អំពាវនាវ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ពិចារណា​ឡើងវិញ​នូវ​សេចក្តី​ព្រាង​ច្បាប់​នេះ ដោយសារ​លោក​អះ​អាង​​ថា វា​រឹតត្បិត​សិទ្ធិ​ពលរដ្ឋ។

លោក អំ សំអាត បានមាន​ប្រសាសន៍ថា៖ «បើយើងពិនិត្យមើល [សេចក្តីព្រាង]ច្បាប់ វាបាន​រំលោភសិទ្ធិអ្នកបោះឆ្នោត ជាពិសេសសិទ្ធិឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនឱ្យគេ​បោះឆ្នោតឱ្យ ព្រោះ​យើង​មើល​ឃើញថា បើច្បាប់នោះជួយសម្រួលដល់សិទ្ធិបោះឆ្នោត វានឹងបន្ថែមសិទ្ធិ​បោះឆ្នោត​សម្រាប់​ពលរដ្ឋ ​ដែល​កំពុង​ធ្វើ​ការ​នៅ​បរទេស​» លោក​បាន​ស្នើ​ឱ្យមាន​ការ​​បោះឆ្នោត​តាម​អ៊ីមែល ឬ​តាម​ការិយាល័យ​បោះឆ្នោត​ ដែល​បាន​បង្កើត​ឡើង​នៅ​ស្ថានទូត​កម្ពុជា​នៅបរទេស។

លោក ឡង់ឌី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាអាចប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួន ដែលមានបំណងឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនសម្រាប់ការបោះឆ្នោត ជាពិសេសប្រជាពលរដ្ឋដែល​រស់នៅក្រៅប្រទេស ពួកគេមិនអាចមកបោះឆ្នោតបានទៀងទាត់ទេ ដូច្នេះវាកាន់តែជា​បន្ទុក​ថែមទៀត​សម្រាប់ពួកគេ»

លោក សុខ ឥសាន អ្នកនាំពាក្យគណបក្សកាន់អំណាចច្រានចោលការអះអាងដែលថា វិសោធនកម្មច្បាប់បោះឆ្នោតបាន​រឹតត្បិតសិទ្ធិអ្នកបោះឆ្នោត។

លោក សុខ​ ឥសាន បានមាន​ប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកដែលមានបំណងចង់ឈរឈ្មោះជាបេក្ខជន​សម្រាប់​ការបោះឆ្នោត ហើយពួកគេមិនបាន​បោះឆ្នោត វាមានន័យថាពួកគេបានបោះបង់​ចោល​សិទ្ធិ​នយោបាយផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ។ ច្បាប់​ទាំង​នេះ​ត្រូវ​បង្ខំ​លើ​ជន​ណា ដែល​មាន​ចេតនា​ទុច្ចរិត និង​ប៉ុនប៉ង​បំផ្លាញ​លទ្ធផល​បោះឆ្នោត និង​បំពាន​សិទ្ធិ​អ្នក​បោះឆ្នោត»

លោក ជិន ម៉ាលីន អ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌បដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយ​លើសេចក្តី​ព្រាង​ច្បាប់​នេះ ក្រៅពីបញ្ជាក់ថា៖ «សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះដឹកនាំដោយក្រ​សួងមហាផ្ទៃ ដូច្នេះ​អ្នកនាំ​ពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌មិនអាចធ្វើការបកស្រាយបានទេ​»

លោក​បាន​បង្វែរសំណួរ​របស់​ខេមបូចា​ទៅលោក សក់ សេដ្ឋា ​រដ្ឋលេខាធិការ​ក្រ​សួង​មហាផ្ទៃ ដែល​មិន​អាច​ទាក់​ទង​សុំ​ការ​អត្ថាធិប្បាយ​បាន​ទេ។

លោក ម៉ម ប៊ុននាង អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ព្រឹទ្ធសភា​បាន​ថ្លែង​ថា ​ឥឡូវ​នេះ​ គណៈកម្មការ​នីតិកម្ម ​និង​យុត្តិធម៌​កំពុង​ពិនិត្យ​មើល​សេចក្តី​ព្រាង​ច្បាប់​នេះ។ ប្រសិនបើ​សេចក្តីព្រាងច្បាប់​នេះ​ ត្រូវបាន​ព្រឹទ្ធសភា​អនុម័ត​ នោះ​នឹងត្រូវ​បញ្ជូន​ទៅ​រដ្ឋសភា​វិញ​ដើម្បី​ពិនិត្យ ហើយ​បន្ទាប់មក​ថ្វាយ​ព្រះមហាក្សត្រនរោត្តម សីហមុនី ដើម្បី​ឡាយ​ព្រហស្ថ​លេខា​។

លោក ហ៊ុន សែន បាន​អំពាវនាវ​ឱ្យអនុម័ត​សេចក្តីព្រាងច្បាប់​នេះ​​ទាំងស្រុង និង​ចុះហត្ថលេខា​ក្លាយ​ជា​ច្បាប់​មុន​ការបោះឆ្នោត​ថ្ងៃទី​២៣ ខែកក្កដា​៕

ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទភាសាអង់គ្លេស៖ Civil Society and Opposition Candidates Concerned Over New Electoral Law Amendments

96 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម