លោក ឡុំ សែ តំណាងសហគមន៍ដីធ្លីឬស្សីស្រុក ក្នុងខេត្តព្រះវិហារ បាននិយាយថា ប៉ូលិសមូលដ្ឋានបានដាក់សម្ពាធលើលោកនៅថ្ងៃពុធ ឱ្យចុះហត្ថលេខាលើឯកសារមួយ ដែលសន្យាថានឹងបញ្ឈប់ការតវ៉ាក្នុងជម្លោះដីធ្លីជាមួយក្រុមហ៊ុនមួយដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយគ្រួសាររបស់ឧកញ៉ា ទ្រី ភាព។
លោក លឹម អង់អាច អធិការនគរបាលស្រុករវៀង បានបញ្ជាក់ថា លោក សែ ត្រូវបានសួរចម្លើយ ប៉ុន្តែបានបដិសេធការបង្ខិតបង្ខំណាមួយ។
លោក អង់អាច បាននិយាយ ដោយសំដៅទៅលើក្រុមហ៊ុន Global Green (Cambodia) Energy Development Co. Ltd. ដែលជាក្រុមហ៊ុនមួយដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយបណ្តាញអាជីវកម្មរបស់លោក ទ្រី ភាព ថា៖ «ក្រុមហ៊ុនបានដាក់ពាក្យបណ្តឹងប្រឆាំងនឹងលោក»។ ប្រជាពលរដ្ឋបាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុននេះកាន់កាប់អាជ្ញាប័ណ្ណរុករករ៉ែជាច្រើននៅខេត្តព្រះវិហារ ហើយបានចាប់ផ្តើមឈូសឆាយដី និងដំណាំនៅជិតសហគមន៍ក្នុងខែកញ្ញា។ គ្រួសារជាង ១៤០ បានរងផលប៉ះពាល់ ដោយមនុស្សជាច្រើននិយាយថា ពួកគេមានអារម្មណ៍ថាមានសម្ពាធក្នុងការទទួលយកសំណងទាប។
លោក អង់អាច បានបដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយបន្ថែម ហើយបានបញ្ជូនសំណួរទៅមន្ត្រីនគរបាលរងស្រុក យៀង ប៊ុនយ៉េ ដែលបានសួរលោក សែ។ លោក ប៊ុនយ៉េ ក៏បានបដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយដែរ។
លោក សែ បាននិយាយថា ប៉ូលិសបានព្រមានលោកថា ក្រុមហ៊ុននឹងប្តឹងលោក ប្រសិនបើលោកបន្តរៀបចំវេទិកាសាធារណៈ និងញត្តិ។
លោក សែ បញ្ជាក់ថា៖ «ខ្ញុំជាពលរដ្ឋ ខ្ញុំមិនដឹងអំពីនីតិវិធីផ្លូវច្បាប់ទេ ដូច្នេះខ្ញុំបានយល់ព្រមចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចសន្យាដោយសារតែសម្ពាធ»។ លោកបន្តថា៖ «ពួកគេនិយាយថា ប្រសិនបើខ្ញុំយល់ព្រមចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចសន្យា អ្នកប្តឹង [Global Green] នឹងទម្លាក់ពាក្យបណ្តឹង ដូច្នេះខ្ញុំបានយល់ព្រមតាមសំណើរបស់ពួកគេ»។
លោក សែ ឱ្យដឹងទៀតថា៖ «វារំលោភលើសិទ្ធិរបស់យើង ដែលយើងមិនហ៊ានប្រឆាំងនឹងពួកគេ ព្រោះពួកគេមានអំណាចច្រើនជាងយើង»។
លោក សែ បាននិយាយថា លោកបានទទួលប្រាក់ចំនួន ៩ ៧០០ ដុល្លារពីក្រុមហ៊ុនកាលពីខែវិច្ឆិកា សម្រាប់ដីទំហំបីហិកតា (៧.៤ acres) ប៉ុន្តែមិនទាន់ទទួលបានសំណងសម្រាប់ដីទំហំបីហិកតាទៀតនៅឡើយទេ។ លោកបាននិយាយថា លោកបានទទួលមរតកដីនេះពីឪពុកម្តាយរបស់លោកក្នុងឆ្នាំ២០០៩ ហើយបានប្រើប្រាស់វាដើម្បីដាំស្វាយចន្ទី ស្រូវ និងដំឡូងមី។
ការសួរចម្លើយនេះបានកើតឡើងបន្ទាប់ពីលោក សែ បាននិយាយទៅកាន់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកអំពីអាជ្ញាធរដែលរារាំងវេទិកាសហគមន៍មួយកាលពីដើមខែនេះ ដែលមានបំណងពិភាក្សាអំពីដំណោះស្រាយដែលអាចធ្វើទៅបានចំពោះជម្លោះដីធ្លី និងអាជ្ញាធរណាដែលត្រូវបានអញ្ជើញឱ្យចូលរួម។
ប៉ុន្មានថ្ងៃមុនព្រឹត្តិការណ៍នេះ អាជ្ញាធរស្រុករវៀងបានជូនដំណឹងដល់សហគមន៍ថា វេទិកានេះមិនអាចបន្តបានទេ ដោយសារតែក្រុមនេះត្រូវបានគេចោទប្រកាន់ថាមិនបានចុះបញ្ជីក្រោមច្បាប់ស្តីពីសមាគម និងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលរបស់កម្ពុជា និងដោយសារតែសកម្មភាពរបស់វាអាចគំរាមកំហែងដល់ «សន្តិសុខសង្គម» នេះបើយោងតាមអង្គការសិទ្ធិមនុស្សក្នុងស្រុក លីកាដូ។
តំណាងសហគមន៍ចំនួនប្រាំនាក់ត្រូវបានកោះហៅឱ្យជួបជាមួយអាជ្ញាធរមុនវេទិកាដែលបានគ្រោងទុក ហើយត្រូវបានគេចោទប្រកាន់ថាបានគំរាមកំហែងជាមួយនឹងសកម្មភាពផ្លូវច្បាប់ប្រសិនបើវាបន្តទៅមុខទៀត នេះបើយោងតាមអង្គការ លីកាដូ។ ក្រោយមកសហគមន៍បានរៀបចំការជួបជុំតូចមួយដែលផ្តោតលើការបង្កើនការយល់ដឹងអំពីសិទ្ធិមនុស្ស និងច្បាប់ដីធ្លី។
កាលពីខែមេសា សមាជិកសហគមន៍បាននិយាយថា អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានគំរាមកំហែង និងតាមដានពួកគេ នៅពេលដែលពួកគេដាក់ញត្តិលើជម្លោះដីធ្លីទៅកាន់អភិបាលខេត្ត និងស្រុក។
ប្រជាពលរដ្ឋបាននិយាយថា ពួកគេត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យចូលទៅក្នុងដីស្រែចម្ការរបស់ពួកគេ និងត្រូវបានដាក់សម្ពាធដោយប៉ូលិសមូលដ្ឋានឱ្យផ្តល់ស្នាមមេដៃទទួលស្គាល់ការដកឈ្មោះរបស់ពួកគេចេញពីញត្តិស្វែងរកដំណោះស្រាយចំពោះជម្លោះដែលមានតាំងពីឆ្នាំ២០២៤។
ក្រុមហ៊ុន Global Green (Cambodia) Energy Development មានទំនាក់ទំនងជាមួយគ្រួសាររបស់លោកឧកញ៉ា ទ្រី ភាព ដែលត្រូវបានសហរដ្ឋអាមេរិកដាក់ទណ្ឌកម្មក្នុងឆ្នាំ២០១៩ ពីបទចោទប្រកាន់ពីបទពុករលួយដែលជាប់ទាក់ទងនឹងវិស័យធនធានធម្មជាតិរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ ក្រុមហ៊ុននេះក៏បានប្រឈមមុខនឹងការត្រួតពិនិត្យលើការបំពុលដែលជាប់ទាក់ទងនឹងប្រតិបត្តិការរុករករ៉ែមាសនៅក្នុងឧទ្យានជាតិវីរជ័យ ជាកន្លែងដែលសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចបានរាយការណ៍ពីគុណភាពទឹក និងបញ្ហាសុខភាពកាន់តែអាក្រក់ទៅៗនៅខាងក្រោមដីសម្បទានដែលពីមុនគ្រប់គ្រងដោយ Global Green។
សារព័ត៌មានខេមបូចា បានទៅដល់លេខដែលបានចុះបញ្ជីសម្រាប់ក្រុមហ៊ុននៅលើបញ្ជីអាជីវកម្មសាធារណៈ។ តំណាងម្នាក់សម្រាប់ក្រុមហ៊ុនមួយដែលមានជំនាញខាងសេវាកម្មចុះបញ្ជីសាធារណៈបានឆ្លើយតប និងបាននិយាយថាគាត់មិនមែនជាបុគ្គលិករបស់ Global Green ទេ។
លេខទូរសព្ទដែលបានចុះបញ្ជីសម្រាប់ប្រធាន Global Green គឺលោក Hann Sinath មិនត្រូវបានទំនាក់ទំនងបាន។
លោក យ៉ិន ម៉េងលី អ្នកនាំពាក្យរបស់អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស អាដហុក បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភអំពីអ្វីដែលលោកបានពិពណ៌នាថា ជាការរំលោភសិទ្ធិប្រឆាំងនឹងអ្នកភូមិ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «វាមិនត្រឹមត្រូវទេក្នុងការកោះហៅអ្នកភូមិឱ្យចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចសន្យា។ អាជ្ញាធរគួរតែដោះស្រាយបញ្ហារបស់អ្នកភូមិជាជាងអំពាវនាវឱ្យពួកគេឈប់តវ៉ា»៕
ប្រែសម្រួលពីអត្ថបទភាសាអង់គ្លេស៖ Preah Vihear Land Activist Says Police Pressured Him to Sign Pledge, Authorities Deny Coercion









