សមាគមសម្ព័ន្ធអ្នកសារព័ត៌មានកម្ពុជា

ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់គណបក្សមួយចំនួនថាមិនទទួលបានព័ត៌មានកញ្ចប់ថវិកាឃុំ-សង្កាត់

បុរសរើសអេតចាយម្នាក់កំពុងអូសរទេះអេតចាយកាត់មុខសាលាសង្កាត់បឹងទំពន់ទី២ រាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី១៨ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣។ ខេមបូចា/ អាន វិចិត្រ
បុរសរើសអេតចាយម្នាក់កំពុងអូសរទេះអេតចាយកាត់មុខសាលាសង្កាត់បឹងទំពន់ទី២ រាជធានីភ្នំពេញ ថ្ងៃទី១៨ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣។ ខេមបូចា/ អាន វិចិត្រ

ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់មកពីគណបក្សមួយចំនួនអះអាងថា ពួកគេ​មិន​បានទទួលព័ត៌មាន​ពី​កញ្ចប់ថវិកាប្រចាំឆ្នាំនោះទេ ដោយថា​មានការ​លាក់បាំង​ពីមេឃុំ ឬ ចៅ​សង្កាត់​មកពីគណបក្ស​ប្រជាជនកម្ពុជា ធ្វើឱ្យពួកគេជួបការលំបាកក្នុងការចូលរួមរៀបចំផែនការសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍​មូលដ្ឋានរបស់ពួកគេ។

អនុប្រធានកិច្ចការរដ្ឋបាល ស្រុក ក្រុង ឃុំ សង្កាត់ នៃក្រសួងមហាផ្ទៃលោក ញ៉ាវ តង បាន​ឱ្យដឹងថា បច្ចុប្បន្នកញ្ចប់ថវិកាឃុំសង្កាត់មានចន្លោះពី៧ម៉ឺនដុល្លារទៅជាង២០ម៉ឺន​ដុល្លារ។​

លោក ញ៉ាវ តង ថ្លែងថា៖ «ទាបបំផុតប្រហែល៧ម៉ឺនដុល្លារ វាមានឃុំខ្ពស់បំផុត១ឬ២ដែរ ដែល​ខ្ពស់​បំផុត​ហ្នឹងមានដល់ជាង២០ម៉ឺនដុល្លារ ហើយឃុំដែលធម្មតាមានជាង១០ម៉ឺន។ ហើយឃុំ​ជាង​២០ម៉ឺនមានតែ២ឃុំទេ មាននៅស្ទឹងត្រង់មួយ និងមាននៅប៉ោយប៉ែតនោះមួយ»

លោកបញ្ជាក់ថា ការកំណត់ចំនួនថវិកាឃុំ សង្កាត់ប្រចាំឆ្នាំខុសគ្នានេះ ដោយផ្អែកលើ​ដង់ស៊ីតេ​ប្រជាជន ទំហំសេដ្ឋកិច្ច និងទំហំដែនដីឃុំ ឬ សង្កាត់នោះ។​

មាត្រា១២នៃអនុក្រឹត្យស្តីពីប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុឃុំសង្កាត់បានចែងថា មេឃុំ ចៅសង្កាត់​ត្រូវធានាឱ្យមានការចូលរួមពីសាធារណជនមូលដ្ឋានក្នុងដំណើរការរៀបចំថវិកាតាមរយៈ​វិធានការទាំងឡាយដូចជា គម្រោងថវិកាត្រូវប្រកាសផ្សាយជាសាធារណៈយ៉ាងតិច២សប្តាហ៍ របស់ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ​សង្កាត់។ អង្គប្រជុំរបស់គណៈកម្មាធិការកសាងផែនការ និងថវិកា ត្រូវបើក​ចំហដល់​សាធារណជនដែលចាប់អារម្មណ៍ពិនិត្យលើគម្រោងថវិកានេះ។ ប្រជាពលរដ្ឋត្រូវតែ​បាន​ផ្តល់​កាលានុវត្តភាពក្នុងសម័យប្រជុំ​ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ដែលបានសម្រេច​លើគម្រោង​ថវិកា។​ ក្រុម​ប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ត្រូវបង្កើនយន្តការផ្សេងៗ ដើម្បីឱ្យមានការចូលរួម​ពី​សាធារណ ជន​លើ​កិច្ចការមូលដ្ឋាន។​

ទន្ទឹមនឹងច្បាប់ និងអ្នកជំនាញពាក់ព័ន្ធការអភិវឌ្ឍលើកឡើងពីសារៈសំខាន់នៃការផ្សព្វផ្សាយ​ឱ្យទូលំទូលាយនៃកញ្ចប់ថវិកា ឬ គម្រោងថវិកាសម្រាប់ឃុំសង្កាត់នេះក៏ដោយ ក៏ក្រុម​ប្រឹក្សា​មួយ​​ចំនួន​ដែលមានតួនាទីក្នុងការរៀបចំផែនការ និងជំរុញដល់ការអភិវឌ្ឍ​នៅតាមមូលដ្ឋាន​នៅតែអះអាងថា ពួកគេមិនបានដឹងច្បាស់ពីគម្រោងថវិកាឃុំសង្កាត់នេះទេ។​

លោក អ៊ួន សុផល ជាប់ឆ្នោតជាក្រុមប្រឹក្សាឃុំមកពីគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន ចំនួន​២អាណត្តិ​គឺអាណត្តិទី៤ឆ្នាំ២០១៧ និងអាណត្តិទី៥ឆ្នាំ២០២២ នៅឃុំដំណាក់សុក្រំ ស្រុក​ដងទង់ ខេត្តកំពត។ ប៉ុន្តែលោកថា ក្នុងពេលបំពេញការងាររបស់លោកទាំង២អាណត្តិនេះ ថវិកា​របស់ឃុំ មិនត្រូវបានបើកចំហឱ្យរូបលោក និងសាធារណជនបានដឹងទេ។​

លោក សុផល បញ្ជាក់ថា៖ «យើងដឹងតែគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍រូបវន្តមួយគត់ព្រោះអាហ្នឹងគេដាក់​ដេញថ្លៃ​ ក្រៅពីនោះគឺអត់ទេ។​ អត់ដឹងសោះម៉ង»។​

លោក សុផល បន្តថា ក្នុងនាមលោកជាជំទប់ទី១នៃឃុំនេះ នៅពេលប្រជុំម្តងៗ​លោក​តែងតែ​ស្នើឱ្យមានការបង្ហាញកញ្ចប់ថវិកាប៉ុន្តែមេឃុំតែងតែលើកហេតុផលផ្សេងៗជាបន្តបន្ទាប់ ហើយ​មិនព្រមបង្ហាញ។​

តំណាងគណបក្សខ្មែររួបរួមជាតិ លោក គឹម ប៊ុនលី ជាប់ឆ្នោតជាជំទប់ទី២ នៅឃុំរតនៈ ស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ។ លោកថា លោកហាក់ត្រូវបានរើសអើងពីមេឃុំ ហើយព័ត៌មាន​មួយចំនួនរួមទាំងថវិកាឃុំ លោកមិនបានដឹងនោះទេ។ លោកថា លោកបច្ចុប្បន្នរង់ចាំតែ​ចុះ​ហេត្ថលេខាលើឯកសារមួយចំនួនដែលមេឃុំចាត់ចែងឱ្យតែប៉ុណ្ណោះ។​

លោក គឹម ប៊ុនលី៖ «ដូចខ្ញុំ ដូចអីគេអត់ឱ្យប៉ះពាល់ក្បែរទេ។ គ្រាន់តែមកស៊ីញ៉េនេះ ថវិកា ចំណាយអី ទទួលស្គាល់[អ៊ី]ចឹងទៅ។​ អត់ហ៊ានតវ៉ា ទោះជាតវ៉ាក៏អត់មានជោគជ័យដែរ ខ្ញុំដើរគិតប្រចាំថ្ងៃ ខ្ញុំថាខ្ជិលណាស់ ចាំតែសុខក៏អឺ សៅរ៍ក៏អឺទៅ ទោះបីតវ៉ា​ក៏អត់​មានគេ​ស្តាប់»។​

តី ភួន ជំទប់ទី១ឃុំរតនៈ ស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ ពីខាងគណបក្សភ្លើងទៀនវិញ ក៏លើក​ពីបញ្ហា​ដូចលោក គឹម ប៊ុនលី ដែរ គឺថាខាងមេឃុំមិនបានឱ្យដឹងពីថវិកា និងផែនការផ្សេងៗទេ លោក​ថា​នេះជាការលាក់បាំង។​

លោក តី ភូន ថ្លែងថា៖ «ដំណើរគេមិនចង់ឱ្យដឹង។ គេមិនចង់ឱ្យដឹង ព្រោះដំណើរការ​ប្រាក់​ទាំង​​ឆ្នាំ​ចាស់ និងឆ្នាំថ្មី ខ្ញុំអត់បានដឹងទេ ប្រជុំអីគេអត់បានប្រាប់មកខ្ញុំទេ។ ធ្វើតែគេគ្នាគេទេ»។​

ជំទប់ទី២ម្នាក់ទៀតមកពីគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន នៅឃុំរំដោះ ស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ លោក ណូង លុច ថ្លែងថា លោកតែងតែទាមទារចង់ដឹងពីកញ្ចប់ថវិកាឃុំ និងការចាត់ចែងចាយវាយនានា ប៉ុន្តែតែងត្រូវបានបដិសេធពីមេឃុំ​។​

លោក ណូង លុច បញ្ជាក់ថា៖ «សុំគេ សូម្បីតែគម្រោងថវិកា​ទាំងអាកែតម្រូវទាំងអាដើមហ្នឹង​ក៏គេមិនឱ្យមើលផង»។​

លោក ខឿន វីរ៉ាត់ ចៅសង្កាត់រងទី២ នៅសង្កាត់បឹងទំពន់ទី២ ខណ្ឌមានជ័យរាជធានីភ្នំពេញ មកពីគណបក្សភ្លើងទៀនថ្លែងថា នៅពេលប្រជុំលោកតែងតែសួរនាំពីគម្រោងថវិកា ប៉ុន្តែ​ខាង​ចៅសង្កាត់មិនប្រាប់ទេ ដោយថា រង់ចាំរបាយការណ៍ពីថ្នាក់ខណ្ឌ និងរាជធានីសិន ព្រោះថវិកា​សង្កាត់​នៅក្នុងរាជធានី ខាងខណ្ឌ និងរាជធានីជាអ្នកជួយរៀបចំ​។​ លោកបញ្ជាក់ថា ថវិកា​សង្កាត់​​​ប្រគល់ឱ្យស្ថាប័នថ្នាក់លើជាអ្នករៀបចំ និងការមិនបង្ហាញជាសាធារណៈ នេះ​ជា​រឿង​ខុសច្បាប់។​

លោក ខឿន វីរ៉ាត់ លើកឡើងថា៖ «បើធ្វើ[អ៊ី]ចឹងវាខុសនីតិវិធីហើយ ខ្ញុំគ្រាន់តែនិយាយ ហើយ​គេថា កន្លែងហ្នឹងសាលារាជធានីគេបានប្រាប់មកសង្កាត់[អ៊ី]ចឹងថា សាលាខណ្ឌ និង​សាលា​រាជធានីជាអ្នកធ្វើឱ្យ។ ហើយបើតាមនីតិវិធីគឺថា ក្នុងការរៀបចំផែនការ​ថវិកា​រយៈពេល៥ឆ្នាំ​ហ្នឹងគឺសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាសង្កាត់ទាំងអស់ហ្នឹងគាត់ត្រូវប្រជុំពិភាក្សាគ្នាតាមរយៈ​គណៈកម្មាធិការ​កសាងផែនការ និងអភិវឌ្ឍន៍»។​

ចុះបើក្រុមប្រឹក្សាឃុំជាអ្នករៀបចំ និងជំរុញដល់ការអភិវឌ្ឍមិនបានដឹងពីថវិកាឃុំ សង្កាត់ តើមានផលប៉ះពាល់អ្វីដល់ដំណើរការនៃការអភិវឌ្ឍ?

ក្រុមប្រឹក្សាខាងលើលើកឡើងថា ពួកគាត់ជួបការលំបាកក្នុងការលើកផែនការអភិវឌ្ឍ​ដោយ​សារតែមិនបានដឹងច្បាស់ពីចំនួនហិរញ្ញវត្ថុ ព្រោះមិនដឹងថាលុយមានប៉ុន្មាន? ហើយ​រាល់​ពេលលើកផែនការតែងមិនទទួលបានការគាំទ្រពីមេឃុំ ឬ ចៅសង្កាត់​ពីបក្ស​កាន់​អំណាច។​

លោក អ៊ួន សុផល លើកឡើងថា លោកជួបការលំបាកខ្លាំងក្នុងការបំពេញការងារ​អភិវឌ្ឍ​តាម​តម្រូវការរបស់ពលរដ្ឋ ព្រោះមិនបានដឹងពីចំនួនលុយដែលមានប្រចាំឆ្នាំនៅក្នុងឃុំរបស់ លោក។​

លោក អ៊ួន សុផល បន្ថែមថា៖ «យើងពិបាក។ ដោយមូលហេតុយើងពិបាក ឧទាហរណ៍​យើង​អត់​ដឹងខ្ទង់លុយ ដល់យើងលើកផែនការទៅ ជួនអីលុយហ្នឹងវាមិនត្រូវផែនការ ជួនអី​យើង​អត់​ដឹងថា លុយមានទេ ដល់ពេលក្រោយមកយើងសម្ងំៗ នៅស្ងៀមអត់បាន​ធ្វើ លុយហ្នឹង​សល់»

លោក តី ភួន ថ្លែងថា ចាប់ពីលោកបំពេញការងារក្រោយជាប់ឆ្នោតប្រហែល៧ខែកន្លងទៅនេះ លោកជួបការលំបាកខ្លាំង ព្រោះមិនបានដឹងពីកិច្ចការសំខាន់ៗនានានៅក្នុងឃុំ រួមទាំងចំណូល​និងចំណាយ។ ​លោកថា បច្ចុប្បន្នគ្រាន់តែនៅប្រចាំការនៅកន្លែង តាមការប្រាប់របស់មេឃុំ​តែ​ប៉ុណ្ណោះ។​

លោក តី ភួន ឱ្យដឹងថា៖ «ចាប់តាំងពីធ្វើការមកគេឱ្យនៅចាំកន្លែង ដើម្បីបោះត្រា បោះអី​ជូន​ប្រជាពលរដ្ឋតែប៉ុណ្ណោះឯង»។​

លោក ណូង លុច ថ្លែងថា ការដែលមិនបានដឹងពីកញ្ចប់ថវិកា និងការប្រកាន់បក្ខពួក​មិន​បែងចែកការទទួលខុសត្រូវច្បាស់លាស់នេះធ្វើឱ្យរូបលោកផ្ទាល់ជួបការលំបាកខ្លាំង។

លោក ណូង លុច៖ «វាលំបាកម៉ែឪអាលំបាកហើយ! មិនដឹងថា ម៉េចទេ? នៅឃុំផ្សេង​គេ​បែង​ចែកតួនាទីផ្សេងគ្នាច្បាស់លាស់ ដូចថា ជំទប់ទី១ទទួលបន្ទុកសេដ្ឋកិច្ចហិរញ្ញវត្ថុ​[អ៊ី]ចឹងទៅ។ ជំទប់ទី២ទទួលបន្ទុករដ្ឋបាលសង្គមកិច្ច សេវាសាធារណៈ និងសណ្តាប់ធ្នាប់[អ៊ី]ចឹងទៅ។ នៅ​នេះ​គេអត់ចែក[ភារកិច្ចទទួលខុសត្រូវ]ទេ គេចង់ធ្វើអីទៅលួចធ្វើស្ងាត់ៗ​គ្នាគេៗទុកឱ្យ​យើង​ឯកោ[អ៊ី]ចឹងទៅណា»

ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់១៥រូបមកពីគណបក្សមិនមែនរដ្ឋាភិបាល ពីរាជធានីខេត្តចំនួន៦ផ្សេងគ្នា ដែលខេមបូចាបានសាកសួររួមមាន ខេត្តកំពត កណ្តាល ព្រះវិហារ កំពង់ធំ រាជធានីភ្នំពេញ និង ខេត្តរតនគិរី ដោយពួកគេខ្លះថា មិនបានដឹងទាំងស្រុងពីថវិកាឃុំ សង្កាត់  មួយចំនួនថា បានដឹងខ្លះ និងមួយចំនួនទៀតថា មានការលាក់បាំងទាំងរបាយការណ៍ថវិកា និង​របាយការណ៍​ផ្សេងៗទៀត ពីសំណាក់មេឃុំ ចៅសង្កាត់មកពីគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។

ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងសង្កាត់ព្រែកស្តី ក្រុងសំពៅពូន ខេត្តកណ្តាល កំពុងរង់ចាំការ​ផ្តល់​សេវាសាធារណៈពីមន្ត្រីនៃសាលាសង្កាត់នេះ។ រូបភាពថតនៅថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣។ ខេមបូចា/ អាន វិចិត្រ

តាមច្បាប់ និងបទប្បញ្ញត្តិនានាបានផ្តល់កញ្ចប់ថវិកា និងសិទ្ធិសម្រេចនានាដល់​អាជ្ញាធរ​ថ្នាក់ឃុំ សង្កាត់ ដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ និងដោះស្រាយបញ្ហានៅថ្នាក់មូលដ្ឋាន​ពួកគេឱ្យបាន​ឆាប់​រហ័ស និងចំគោលដៅដែលពលរដ្ឋត្រូវការ។​ ក្រុមប្រឹក្សាកើតមកពីការបោះឆ្នោត​ពី​ប្រជា​ពលរដ្ឋ ជាតំណាងឱ្យពលរដ្ឋ ឬ ស្មើសមាជិកសភានៅថ្នាក់ឃុំ​ សង្កាត់ និងជាអ្នកការពារ​ផលប្រយោជន៍ពលរដ្ឋ ចុះបើការកាន់តួនាទីដែលមិនទទួលបានព័ត៌មាន​នានានៅក្នុងឃុំ​សង្កាត់​តើពួកគេអាចការពារផលប្រយោជន៍ឱ្យពលរដ្ឋបានដោយរបៀបណា?​​

ទោះយ៉ាងណា មេឃុំ២រូបមកពីណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា​ដែលស្ថិតនៅក្នុងចំណោម​មេឃុំ​ចៅសង្កាត់​ដែលរង​ការចោទប្រកាន់នេះ​ បានបញ្ជាក់ថា ពួកគេមិនមានការលាក់បាំង​របាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុ ឬ បង្កើតបក្ខពួករើសអើងបក្សនយោ​បាយនោះទេ។​

លោក ណី នន មេឃុំដំណាក់សុក្រំ​ បញ្ជាក់ថា ដំណើរការអភិវឌ្ឍន៍ឃុំគឺតែងតែ​បង្ហាញ​របាយការណ៍នានាពីការអភិវឌ្ឍឃុំ រួមទាំងរបាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុផងដែរ ប៉ុន្តែលោកថា អាចលោក អ៊ួន សុផល មិនបានកត់ត្រាទើបមិនបានដឹង។​

លោក ណី នន បញ្ជាក់ថា៖ «ក្រែងគណបក្សផ្សេងគេស្តាប់មិនច្បាស់ទេ អត់មានលាក់លៀម​ទេ យើងផ្សព្វផ្សាយកញ្ចប់លុយរួមមានប៉ុន្មាន? ធ្វើអីខ្លះ? ធ្វើអីខ្លះហ្នឹងមានទាំងអស់ គ្រាន់តែ​គាត់មិនច្បាស់ខ្លួនគាត់។​ សូម្បីតែខ្ញុំបានគត់ទុកគ្រាន់តែមិនបើកសៀវភៅមើល ថាមិនត្រូវ​ផង»។​​

លោក ឈឿន ឡូន មេឃុំរំដោះថ្លែងថា ការរៀបចំក្រុមការងារ និងដំណើរការអភិវឌ្ឍ​ដំណើរការទៅល្អ។ ចំណែកការចោទប្រកាន់ថា មានការលាក់បាំងចំនួនថវិកា ឬ ប្រកាន់​បក្ខពួក​នោះ​លោកថា មិនមានទេ។​

លោក ឈឿន ឡូន ឱ្យដឹងថា៖ «គ្មានអីលាក់លៀម យើងប្រជុំមុននឹងសម្រេចធ្វើអីមួយ។ យើងប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាជាអ្នកអនុម័តណាបង។​ អត់លាក់លៀមទេ!​ អត់អីលាក់លៀមទេ!»។​

លោកចាត់ទុកថា ការចោទប្រកាន់នេះថា ជាការវាយប្រហារទេ។ លោក ឈឿន ឡូនបន្ថែមថា៖ «អត់មានអីលាក់លៀមទេបង កុំជឿពួកគាត់ គាត់ចេះតែវាយប្រហារទេ»

អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក សុខ ឥសាន មានប្រសាសន៍ថា លោកមិនដែល​ទទួលបានព័ត៌មានពីការចោទប្រកាន់ថា មេឃុំ ឬចៅសង្កាត់ពីគណបក្សលោកលាក់បាំង​របាយការណ៍ថវិកាទេ។ ទោះយ៉ាងណាលោកថា កន្លងមកមេឃុំ ឬចៅសង្កាត់របស់​គណបក្ស​កាន់អំណាចបានអនុវត្តន៍ត្រឹមត្រូវទៅតាមច្បាប់។​

លោក សុខ ឥសាន មានប្រសាសន៍ថា៖ «ការចាយវាយថវិកាឃុំសង្កាត់វាមានបែបបទ​របស់​វាត្រឹមត្រូវ មានការត្រួតពិនិត្យ មានការតាមដាន មានការណែនាំរបៀបប្រើ»។​

លទ្ធផលបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ អាណត្តិទី៥ កាលពីខែមិថុនា ​ឆ្នាំ២០២២​កន្លងទៅ មានតែគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងគណបក្សភ្លើងទៀនដែលទទួលបាន​តំណែង​ជាមេឃុំ ចៅសង្កាត់ ក្នុងចំណោម ឃុំ សង្កាត់ទាំង ១ ៦៥២ នៅទូទាំងប្រទេស គឺគណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ទទួលបានមេឃុំចៅសង្កាត់ចំនួន ១ ៦៤៨ ចំណែកគណបក្សភ្លើងទៀនទទួល​តំណែងមេឃុំចំនួន៤។

គណបក្សភ្លើងទៀនដឹកនាំស្ថិតនៅក្នុងខេត្តចំនួន២គឺនៅខេត្តកំពង់ធំ៣ និងកំពង់ចាម១។​ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំនៅកន្លែងដែលគណបក្សភ្លើងទៀនដឹកនាំមិនមានការចោទប្រកាន់ពីការ​ដឹកនាំប្រកាន់បក្ខពួក ឬ លាក់បាំងកញ្ចប់ថវិកាទេ។​

លោក យ៉ាប់ យ៉ូត មេឃុំពីគណបក្សភ្លើងទៀន នៅឃុំក្រយា ស្រុកប្រាសាទបល្ល័ង្ក ខេត្តកំពង់ធំ។ លោកថា នៅក្នុងឃុំរបស់លោក ក្រុមប្រឹក្សាឃុំបានដឹងពីកញ្ចប់ថវិកា​ទាំងអស់គ្នាតាមរយៈការចូលរួមប្រជុំរៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍន៍ឃុំ។ លើសពីនេះលោកថា ប្រជាពលរដ្ឋក៏លោកផ្សព្វផ្សាយឱ្យបានដឹងដែរ។​

លោក យ៉ាប់ យ៉ូត ថ្លែងថា៖ «ខ្ញុំបានប្រជុំផ្សព្វផ្សាយក្រុមប្រឹក្សាឃុំក៏ដឹង មេភូមិគ្រប់ភូមិក៏ដឹង រហូតដល់ប្រជុំផ្សព្វផ្សាយប្រជាពលរដ្ឋក៏ដឹង»

លោក ម៉ាន់ វ៉ាន់ផាន់និត ប្រធានកម្មវិធីជាន់ខ្ពស់នៃ​វិទ្យាស្ថាន​តស៊ូ​មតិ​ និង​គោល​ន​យោ​បាយ (API)  លើក​ឡើងថា តាមគោលការណ៍ច្បាប់អាជ្ញាធរឃុំសង្កាត់ត្រូវផ្សព្វផ្សាយ​ជាសាធារណៈ​ឱ្យ​ទាំង​ពលរដ្ឋ និងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធបានដឹង។​ លោកបន្តថា តាមដំណើរការអភិវឌ្ឍន៍ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ​សង្កាត់​​ចាំបាច់ត្រូវតែដឹង។​

លោក ផានិត លើកឡើងថា៖ «បើក្រុមប្រឹក្សាទៀត គាត់ត្រូវតែដឹងលើដំណើរការហ្នឹង ព្រោះ​រាល់​ថវិកាអនុម័ត ស្នើសុំផ្សេងៗហ្នឹងគេតែងតែលើកមកជជែកគ្នា ពិភាក្សាគ្នាក្នុងការ​ប្រជុំ​របស់​ឃុំ របស់ស្រុក ដើម្បីឱ្យក្រុមប្រឹក្សាហ្នឹងអនុម័ត ហើយបើគាត់មិនបាន​ដឹងតើវាយ៉ាងម៉េច? ព្រោះ​ខ្ញុំ​កំពុងឆ្ងល់ ការប្រជុំប្រចាំខែគេអញ្ជើញគ្រប់គណបក្សហើយ ក្រុមប្រឹក្សាមកពីបក្ស​ណា​ក៏ដោយ មកពីណាមកទៅ ត្រូវមកប្រជុំរួមគ្នា ហើយគេនឹងលើកឡើងពីរបាយការណ៍​ផ្សេងៗ»

លោក ផានិត ជំរុញឱ្យក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ទាំងអស់ ស្វែងយល់ពីច្បាប់ពាក់ព័ន្ធ​ដើម្បី​ដោះ​ស្រាយពីបញ្ហាមិនយល់គ្នាទាំងនេះ។

លោក ផានិត បន្ថែមថា៖ «នីតិវិធីមួយចំនួននៅកម្រិតឃុំ ស្រុក នេះ សូមឱ្យក្រុមប្រឹក្សាឃុំ មើលវាឡើងវិញ ព្រោះពេលខ្លះ ពេលឆ្លើយមក មិនឱ្យឬក៏គេមិនផ្តល់ជូន គាត់ត្រូវមើល​បទ​បញ្ជាផ្ទៃក្នុង តួនាទីអីហ្នឹងឡើងវិញទាំងអស់បានអាចឆ្លើយឆ្លងជាមួយគ្នាបាន។ គាត់មិន​អាច​និយាយតែប៉ុណ្ណឹង ហើយគេយកច្បាប់មកពាំង ហើយគាត់អត់បានមើលដែរ​ក៏ទៅតាមតែ​គេ​ទៅ​ណា! [អ៊ី]ចឹងមិនខ្វល់អ្នកណា ក្រុមប្រឹក្សាមកពីណាទេសំខាន់គឺអនុវត្តន៍ច្បាប់ទាំងអស់​គ្នា»

លោក ប៉ិច ពិសី នាយកប្រតិបត្តិអង្គការតម្លាភាពកម្ពុជា លើកឡើងថា ការដំឡើងថវិកា​ឃុំសង្កាត់ គឺជាសញ្ញាវិជ្ជមានមួយនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍថ្នាក់មូលដ្ឋាន។​ លោកបន្តថា ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​ពីចំនួនថវិកាឱ្យសាធារណជនបានដឹងគឺល្អបំផុត។​

លោក ពិសី មានប្រសាសន៍ថា៖ «ការផ្សព្វផ្សាយរាល់ឯកសារពាក់ព័ន្ធទាក់ទងថវិកា​នៅ​ថ្នាក់ក្រោមជាតិ ចាំបាច់ណាស់ដើម្បីឱ្យពលរដ្ឋខ្លួនឯងដែលជាម្ចាស់លុយ ម្ចាស់ថវិកា ដើម្បីឱ្យដៃគូពាក់ព័ន្ធហើយជាពិសេស ដើម្បីឱ្យក្របខណ្ឌគណបក្សនយោបាយ​ដែល​មិនមែនរដ្ឋាភិបាលហ្នឹងគាត់ត្រូវដឹង ពីដំណើរការនៃការរៀបចំថវិកា»។​​

លោក ប៉ិច ពិសី លើកឡើងទៀតថា ការផ្សព្វផ្សាយកញ្ចប់ថវិកាអភិវឌ្ឍន៍ថ្នាក់មូលដ្ឋាន​ជាសាធារណៈនៅមានកម្រិតទាប។

លោក ប៉ិច ពិសី បន្ថែមថា៖ «ការពិភាក្សារៀបចំផែនការថវិកាថ្នាក់ក្រោមជាតិ ដើម្បីឱ្យមាន​ការអនុម័តពីថ្នាក់ជាតិហ្នឹងនៅមានកម្រិតនៅឡើយ។ បើយើងតាមរបាយការណ៍​នៃការ​ស្ទង់​មតិស្តីអំពីការបើកចំហថវិកា OBS  Report ឆ្នាំ២០២១ គឺកម្ពុជាយើងទាក់​ទងតម្លាភាព​ទទួល​បានតែ៣៣ លើ១០០ទេ បានន័យថា កម្រិតតម្លាភាពនៃថវិកានៅមាននៅឡើយទី១។​ ទី២ ការចូលរួមការចូលរួមជជែកពិភាក្សពីពលរដ្ឋពីដៃគូហ្នឹងគឺ មានកម្រិតទាបមែនទែន នៅឆ្នាំ​២០២១​នេះ យើងទទួលបាន០លើ១០០»។​​

ពេលសួរថា តើបើមានការមិនបើកទូលាយរបាយការណ៍ថវិកានៅថ្នាក់ឃុំសង្កាត់នេះ អាច​ពាក់ព័ន្ធ​​នឹងអំពើពុករលួយឬទេ? លោក ប៉ិច ពិសី បញ្ជាក់ថា បើគ្រាន់តែមិន​បើកទូលាយ​ពីព័ត៌មានថវិកានេះ មិនអាចចោទថា ពាក់ព័ន្ធអំពើពុករលួយទេ ប៉ុន្តែលោកថា បើមិនបើក​ទូលាយនេះ ងាយក្នុងការប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ។​

របាយការណ៍អង្គការតម្លាភាពអន្តរជាតិចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី២៥ខែមករាឆ្នាំ២០២២ បង្ហាញថា កម្ពុជាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១៥៧ ក្នុងចំណោមប្រទេស១៨០នៅលើពិភពលោក។ ចំណាត់​ថ្នាក់នេះបើប្រៀបជាមួយបណ្តាប្រទេសទាំង១០នៅអាស៊ានគឺកម្ពុជាមានអំពើពុករលួយជាងគេបំផុត។​

មាត្រា៤១នៃច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលឃុំ សង្កាត់ ចែងថា រដ្ឋបាលឃុំ សង្កាត់មានតួនាទី​ជំរុញ និងគាំពារ អភិបាលកិច្ចល្អ ដោយចាត់ចែង ប្រើប្រាស់ធនធាននានាដែលមាន ប្រកប​ដោយ​​ចិរភាព សម្រាប់បំពេញសេចក្តីត្រូវការជាមូលដ្ឋាន ក្នុងឃុំសង្កាត់របស់ខ្លួនបម្រើផល​ប្រយោជន៍​របស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងគោរពផលប្រយោជន៍របស់ជាតិស្របតាមគោល​នយោបាយ​ទូទៅរបស់រដ្ឋ។​

លោក ញ៉ាវ តង បានលើកឡើងពីផ្លូវច្បាប់បានជំរុញលើកទឹកចិត្តឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំឃុំ សង្កាត់ ផ្សព្វផ្សាយឱ្យបានទូលំទូលាយដល់ពលរដ្ឋ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងច្បាប់បើ​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ ឃុំសង្កាត់មិនបានផ្សព្វផ្សាយឱ្យបានទូលំទូលាយទេ ក៏មិនបានចែងពីការដាក់​ទោស​ទណ្ឌ​ទេ គឺគ្រាន់តែមានការកំណត់ដកពិន្ទុការអនុវត្តការងាររបស់ឃុំ ឬ សង្កាត់នោះតែប៉ុណ្ណោះ។

លោក វណ្ណ ផានិត និងលោក ប៉ិច ពិសី ជំរុញឱ្យច្បាប់ស្តីពីសិទ្ធិទទួលបាន​ព័ត៌មានដែល​កំពុងដំណើរការរៀបចំនេះ មានការដាក់បញ្ចូលពីទោសទណ្ឌថ្នាក់ដឹកនាំឃុំសង្កាត់ ដែល​មិនបានបំពេញកាតព្វកិច្ចផ្សព្វផ្សាយពីថវិកាអភិវឌ្ឍន៍នៅកន្លែងដែលពួកគេគ្រប់គ្រង៕

434 views

ព័ត៌មានទាក់ទង

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អត្ថបទពេញនិយម