សិស្សដែលរៀនសូត្រនៅជំរំភៀសសឹកបណ្ដោះអាសន្នមួយចំនួនក៏បានចូលរួមប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ សម័យប្រឡង ថ្ងៃទី១០-១១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ប៉ុន្តែត្រូវទៅប្រឡងនៅមណ្ឌលផ្សេង។ ក្រសួងអប់រំនឹងប្រកាសលទ្ធផលប្រឡងបាក់ឌុបទូទាំងប្រទេសនៅថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។
ប្រធានមន្ទីរអប់រំ យុវជន និងកីឡាខេត្តបន្ទាយមានជ័យ លោក ឈូ ប៊ុនរឿង ប្រាប់សារព័ត៌មានខេមបូចាឱ្យដឹងថា សម្រាប់សិស្សវិទ្យាល័យដែលត្រូវប្រឡងបាក់ឌុបឆ្នាំ២០២៦ នៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យមានចំនួនតិចតួចប៉ុណ្ណោះដែលជាកូនរបស់ពលរដ្ឋភៀសសឹក ហើយត្រូវរៀននៅតាមជំរំ ដោយមិនអាចទៅរៀននៅវិទ្យាល័យរបស់ខ្លួនបាន។
លោកបន្តថា សម្រាប់ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ មានមណ្ឌលប្រឡងចំនួន៨មណ្ឌល សរុប២៦៦បន្ទប់ ក្នុងនោះថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រមាន៣មណ្ឌល ស្មើនឹង៦៩បន្ទប់ និងថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រសង្គមមាន៥មណ្ឌល ស្មើនឹង១៩៧បន្ទប់។
លោកអះអាងថា សម្រាប់គុណភាពសិក្សារបស់សិស្សសម្រាប់បាក់ឌុបឆ្នាំនេះនៅតែរក្សាបាននូវគុណភាពល្អប្រសើរ ទោះបីជាសិស្សមួយចំនួនតូចត្រូវរៀនតាមអនឡាញនៅជំរំភៀសសឹកក៏ដោយ។
លោកលើកឡើងថា៖ «ពួកគាត់មកប្រឡងនៅទីរួមខេត្តទាំងអស់។ ចង់និយាយថានៅខាងខ្ញុំមានមណ្ឌល៨ អត់មានបញ្ហាអីទេ។ […] គាត់ប្រឡងធម្មតា អត់មានលក្ខខណ្ឌអីត្រូវបំពេញបែបបទអីទេ ប្រឡងតាមមណ្ឌលដូចគេដូចឯង»។
លោកបន្ថែមថា៖ «លទ្ទផលការសិក្សា ជឿថាឆ្នាំនេះគឺមិនមានអីទេ នឹងទទួលបានលទ្ធផលល្អប្រសើរដូចដែលឆ្នាំមុនៗដែរ គ្រាន់តែថានៅខាងយើង កន្លងមកនេះយើងប៉ះពាល់តិចតូចកំឡុងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ អីចឹងប៉ះពាល់រយៈពេលខ្លីដែរទេ»។
ដោយឡែក ប្រធានមន្ទីរអប់រំ យុវជន និងកីឡាខេត្តព្រះវិហារ លោក ប៉ិច រតនា ឱ្យដឹងថាសិស្សចូលរួមប្រឡងបាក់ឌុបឆ្នាំ២០២៦នេះ មានចំនួនច្រើន ហើយក្នុងនោះក៏មានសិស្សានុសិស្សមកពីជំរំភៀសសឹក មានចំនួន១០នាក់ផងដែរ។ លោកបន្តថា ដោយហេតុសិស្សភាគច្រើន រៀននៅតាមសាលារបស់ពួកគេបានពេញលេញ និងធម្មតាក្រោយស្ថានភាពព្រំដែនស្ងប់ស្ងាត់ ចាប់ខែធ្នូឆ្នាំ២០២៥មកទល់នឹងថ្ងៃប្រឡងបាក់ឌុប។
លោកបញ្ជាក់ថា មានតែសាលារៀនបីប៉ុណ្ណោះដែលមិនអាចដំណើរការបាន ដោយសារនៅកៀកនឹងតំបន់យោធាថៃគ្រប់គ្រងពេក គឺសាលាបឋមសិក្សាទួលឈើក្រម សាលាបឋមសិក្សាតេជោមរកត និងសាលាបឋមសិក្សាតេជោមុំបី។
លោកលើកឡើងថា៖ «ឆ្នាំនេះក្រោយជម្លោះស្ងាប់ស្ងាត់ថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ បញ្ចប់ការបាញ់ប្រហារគ្នា ប៉ុន្តែក្រោយមកសាលាខ្លះបានរៀន សាលាខ្លះអត់ទាន់បានទេ ប៉ុន្តែអត់ច្រើនដូចឆ្នាំមុន [ប្រឡងបាក់ឌុបឆ្នាំ២០២៥]អត់ទេ»។
បើតាមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន ក្រោយបញ្ចប់ដំណើរការប្រឡង ក្រសួងនឹងចាប់ផ្ដើម កំណែវិញ្ញាសាបេក្ខជន នឹងចាប់ផ្តើមពីថ្ងៃទី១៣-១៩ ខែសីហា បន្ទាប់មកស្រង់ បូក និងផ្ទៀងផ្ទាត់ពិន្ទុបេក្ខជន ចាប់ពីថ្ងៃទី២០-៣០ ខែសីហា។ ក្រោយបញ្ចប់ការបូកស្រង់ពិន្ទុ ក្រសួងបោះពុម្ពលទ្ធផលប្រឡងរបស់បេក្ខជន នៅថ្ងៃទី១ ខែកញ្ញា ហើយការប្រកាសលទ្ធផលបេក្ខជនទូទាំងប្រទេសនឹងធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។
ចំពោះពលរដ្ឋភៀសសឹកមកពីភូមិព្រៃចាន់ ឃុំអូរបីជាន់ ស្រុកអូរជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងជាសាច់ញាតិមួយរូបដែលមានក្មួយត្រូវទៅប្រឡងនៅក្រុងសេរីសោភ័ណ គឺអ្នកស្រី នង ពៅ បាននិយាយថា សិស្សដែលត្រូវប្រឡងឆ្នាំនេះ ពួកគេរៀននៅតាមសាលាផ្សេងៗតាមតំបន់ ដែលកំពុងស្នាក់នៅបណ្ដោះអាសន្ន ហើយពួកគេភាគច្រើនទៅប្រឡងនៅក្រុងសេរីសោភ័ណដូចគ្នា រួមទាំងក្មួយអ្នកស្រីដែរ។ អ្នកស្រីបន្តថា សិស្សខ្លះក៏ដាក់ឈ្មោះប្រឡងនៅខេត្តក្បែរៗ ដូចជាខេត្តបាត់ដំបង និងខេត្តពោធិ៍សាត់ផងដែរ។
អ្នកស្រីនិយាយថា៖ «ពួកគាត់ចេះតែផ្ញើកូននៅបងប្អូននៅតំបន់ផ្សេងៗគ្នា ដើម្បីបានរៀនដូចជានៅខេត្តពោធិ៍សាត់ បាត់ដំបងអីចឹងទៅ។ ដូចតំបន់ខ្ញុំអីចឹងរត់ពេក [កំឡុងពេលជម្លោះ] រៀនអត់កើត យកទៅផ្ញើនៅ [ស្រុក] ថ្មគោល ខេត្តបាត់ដំបង។ បើអ្នកភៀសឹកនៅទីនេះ កូនមិនអាចយកទៅផ្ញើនៅឆ្ងាយៗទេ អីចឹងពួកគាត់ទៅប្រឡងនៅខេត្ត»។
លើសពីនេះអ្នកស្រីនិយាយថា ការមិនបានសិក្សានៅតាមសាលាវិទ្យាល័យរបស់ក្មួយអ្នកស្រីតម្រូវឱ្យគេរៀនតាមអនឡាញនៅជំរំភៀសសឹកខ្លះ និងចំណែកឯសិស្សខ្លះអាចទៅសិក្សានៅវិទ្យាល័យផ្សេង បើតាមអ្នកស្រីដឹង។
លោក ហង់ជួន ណារ៉ុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ថ្លែងនៅក្នុងពិធីបើកការប្រឡងនៅវិទ្យាល័យព្រះស៊ីសុវត្ថិ នាព្រឹកថ្ងៃទី១០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ថា ការប្រឡងបាក់ឌុបឆ្នាំនេះ មានសភាពល្អប្រសើរជាងឆ្នាំមុនបន្តិច ដោយហេតុថា បាក់ឌុបឆ្នាំ២០២៥ ធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា គឺក្នុងរយៈពេល ១ខែគត់ ក្រោយការប៉ះទង្គិចប្រដាប់អាវុធលើកទី១ នៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ។
លោកបន្តថា ចំពោះការប្រឡងនៅឆ្នាំនេះ គឺមានភាពល្អប្រសើរជាងឆ្នាំទៅមិញ មិនមានវិទ្យាល័យណាមួយប៉ះពាល់នោះឡើយ បើទោះបីជាមានសាលារហូតដល់២៥ មិនទាន់អាចឲ្យសិស្សត្រឡប់ទៅសិក្សាវិញបានក្ដី ដោយសារតែមូលហេតុ គឺការឈ្លានពានរបស់យោធាថៃ។ ក្នុងនោះរាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងទាមទារ ដើម្បីអាចធ្វើយ៉ាងណាឲ្យសិស្ស អាចត្រឡប់ទៅសាលារៀនឡើងវិញ។
លោកបានបញ្ជាក់ថា៖ «ចំពោះឆ្នាំនេះ ការរៀបចំការប្រឡង គឺល្អប្រសើរជាងឆ្នាំមុន ដោយសារតែឆ្នាំមុនទាំងសាលា ទាំងគ្រូ ទាំងសិស្ស គឺប៉ះពាល់ដោយសារតែការឈ្លានពានរបស់ថៃ»។
លោកបានថ្លែងថា៖«ឆ្នាំមុនដូចយើងដឹងស្រាប់ហើយ គឺជាឆ្នាំដែលថៃឈ្លានពានមកលើប្រទេសកម្ពុជា។ នៅខេត្តឧត្តរមានជ័យ សិស្សខ្លះគាត់រៀននៅលើគោយន្ត ប៉ុន្តែយ៉ាងណាក៏ដោយ សិស្សយើងម្នាក់ដែលខ្ញុំបានជួបសម្រេចបាននិទ្ទេស A ហើយបានចូលរៀននៅឧត្តមសិក្សាមួយដែលមានគុណភាព»។
លោករដ្ឋមន្ត្រីអប់រំបានបន្តថា បច្ចុប្បន្ននេះ មានសាលាចំនួន ២៥ នៅខេត្តជាប់ព្រំដែននៅតែបន្តបិទទ្វារ ដោយសារស្ថិតក្រោមការឈ្លានពានរបស់ថៃ ដែលធ្វើឲ្យសិស្សមិនទាន់អាចត្រឡប់ទៅរៀនវិញបាន។
លោកបញ្ជាក់ថា៖«រាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងទាមទារធ្វើយ៉ាងណាឲ្យសិស្សនៃសាលាទាំងអស់អាចត្រឡប់ទៅរៀនវិញបាន។ មានតែសិស្សពីអនុវិទ្យាល័យមួយគឺ អនុវិទ្យាល័យបន្ទាយមានរិទ្ធ នៅខេត្តឧត្តរមានជ័យ ដែលសិស្សកំពុងរៀននៅជំរំបណ្ដោះអាសន្ន»។ លោកបន្តថា ក៏មិនមានសកម្មភាពណាមួយប៉ះពាល់ដល់ការប្រឡងទេ ទោះបីមានភ្លៀងធ្លាក់បន្តិចបន្តួចនៅភ្នំពេញ និងខេត្តមួយចំនួន។
សូមបញ្ជាក់ថា ក្នុងឆ្នាំសិក្សា ២០២៥-២០២៦នេះ បេក្ខជនចុះឈ្មោះប្រឡងសរុប ១៥១ ២៣៨នាក់ (ស្រី ៨៤,៧៣៥នាក់)។ បេក្ខជនថ្នាក់វិទ្យាសាស្រ្ត មានចំនួន ៣៧ ៤៤៥ នាក់ ស្មើនឹង ២៤,៧៦% និងបេក្ខជនថ្នាក់វិទ្យាសាស្រ្តសង្គមមានចំនួន ១១៣ ៧៩៣នាក់ ស្មើនឹង ៧៥,២៤%។
អ្នកស្រី ឃួន វិច្ឆិកា ជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា មានប្រសាសន៍ថា ទោះបីសាលារៀនចំនួន២៥ នៅខេត្តជាប់ព្រំដែននៅតែបន្តបិទទ្វារ ដោយសារស្ថិតក្រោមការឈ្លានពានរបស់ថៃ ក៏សិស្សអាចប្រឡងបាក់ឌុបនៅមណ្ឌលដែលបានរៀបចំនៅតាមសាលាផ្សេងដែរ។ លោកស្រីអះអាងថា៖ «ឆ្នាំ២០២៦នេះមិនមានករណីផ្អាកដំណើរការមណ្ឌលប្រឡងនៅខេត្តជាប់ព្រំដែនទេ»។
លោកស្រី វិច្ឆិកា បន្តថា វិទ្យាល័យនៅតាមខេត្តតាមព្រំដែនដំណើរការជាធម្មតា។ ឆ្នាំនេះបេក្ខជនប្រឡងក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យមានចំនួនសរុប ៦ ៥០២នាក់, ព្រះវិហារ ១ ៩៥២នាក់ និងខេត្តឧត្តរមានជ័យ មាន ៦ ១៩២នាក់។ បើតាមទិន្នន័យរបស់ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡាខេត្តបន្ទាយមានជ័យ មានមណ្ឌលប្រឡងចំនួន៨មណ្ឌល ស្នើនឹង២៦៦បន្ទប់ ខេត្តព្រះវិហារមាន៤មណ្ឌល ស្មើនឹង៨០បន្ទប់ និងខេត្តឧត្តរមានជ័យ មាន៣មណ្ឌល ស្មើនឹង៧៧បន្ទប់។
អំឡុងពេលផ្ទុះសង្រ្គាម មានសាលារៀនសរុបចំនួន ១ ០៣៩សាលា ក្នុងខេត្តជាប់ព្រំដែនទាំង៦ រួមមាន ឧត្ដរមានជ័យ, បន្ទាយមានជ័យ, ព្រះវិហារ, ពោធិ៍សាត់ បាត់ដំបង និងកោះកុង ត្រូវបានបិទទ្វារ ដោយសារការបាញ់ប្រហារឈ្លានពានពីយោធាថៃ។ បើតាមក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ការឈ្លានពានពី យោធាថៃនេះ បានប៉ះពាល់ដល់សិស្សាសិស្ស ២៤២ ៨៨១នាក់ និងគ្រូបង្រៀន ៩ ៧៩៧នាក់។ តែយ៉ាងណា គិតមកដល់ពេលនេះសាលារៀនមួយចំនួនធំបានបើកដំណើរការឡើងវិញ ក្រោយស្ថានភាពជម្លោះស្ងប់ស្ងាត់។
លោកស្រី អ៊ុក ឆាយ៉ាវី ប្រធានសមាគមគ្រូបង្រៀនកម្ពុជាឯករាជ្យ លើកឡើងថា ចំពោះសិស្ស ដែលមកពីតំបន់ជម្លោះព្រំដែន ហើយត្រូវប្រឡងបាក់ឌុបឆ្នាំ២០២៦នេះ អាចនឹងមិនអាចទទួលបានការសិក្សារពេញលេញ ព្រោះពួកគេមួយចំនួនរៀនតាមតំបន់ភៀសសឹក និងតាមអនឡាញ ដែលបង្កការលំបាកមួយចំនួន។ អ្នកស្រីបន្តថា សិស្សមកពីតំបន់ជម្លោះមកពីគ្រួសារក្រីក្រ ដោយកត្តាជីវភាពមានបញ្ហាមួយចំនួនបណ្ដាលមកពីជម្លោះនេះ ភាគីពាក់ព័ន្ធគួរជំរុញឱ្យពួកគេអាចមានលទ្ធភាពរៀនបន្តនៅសាកលវិទ្យាល័យ ឬចាប់យកជំនាញបច្ចេកទេស ដែលពួកគេស្រលាញ់។
លោកស្រីថ្លែងថា៖ «ខ្ញុំដឹងថាក្រសួងមានយុទ្ធសាស្ត្រធ្វើយ៉ាងណាឱ្យពួកគាត់មានឱកាសរៀនបន្តនូវជំនាញដែលពួកគាត់ចូលចិត្ត ព្រោះយើងឃើញហើយថាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ក្រសួងអ្នកចេះ គឺជាប់ ចំពោះអ្នកបានរៀនសូត្រផងដែរបើគាត់បានរៀនសូត្រដែរតែខ្វះសម្ភារៈ ឬក៏សេវាទូរសព្ទអី ប៉ុន្តែខ្ញុំសង្ឃឹមថាក្រសួងមានវិធីសាស្ត្រឱ្យពួកគាត់បន្តការសិក្សានៅផ្នែកណាមួយដែលអាចធ្វើបាន»។
លោកស្រីបន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំគ្រាន់តែផ្ដាំផ្ញើដល់យុវជនទាំងអស់ឱ្យធ្វើយ៉ាងណាយកបេះដូងពួកគាត់ដែលគាត់ចង់បានផ្នែកអី ឱ្យដាក់សំណើទៅកាន់រាជរដ្ឋាភិបាលក៏ដូចជាក្រសួងអប់រំ ធ្វើយ៉ាងណាបង្កើនចំណេះរបស់គាត់ បង្កើនជំនាញដែលគាត់ចង់បាន»៕
